هشدار مدیرعامل گوگل درباره هوش مصنوعی

 
ساندار پیچای مدیرعامل گوگل و البته شرکت بزرگ آلفابت ضمن ابراز نگرانی از ظهور دیپ‌فیک و سوءاستفاده‌ها از فناوری تشخیص چهره، اعلام کرد که می‌بایست قوانین سفت و سخت‌تری در برابر رشد افسارگسیخته هوش مصنوعی وضع شود.
 
وی در این رابطه گفت که ما باید به دقت مراقب باشیم که هوش مصنوعی به بیراهه نرود. پیچای البته از دستاوردهایی که بشریت با کمک هوش مصنوعی به آن نائل شده نیز سخن گفت و افزود که برای مثال، شرکت گوگل توانسته با بهره‌گیری از این فناوری، به روشی برای تشخیص سرطان سینه دست یابد که دقت آن حتی بیشتر از تشخیص پزشکان است.
 
اما او معتقد است که تاریخ مملو از نمونه‌هایی است که نشان می‌دهد تکنولوژی‌ها همیشه مفید نیستند و هیچ تضمینی در این زمینه وجود ندارد. برای مثال، اگرچه اینترنت ارتباط بیشتر و نزدیک‌تر میان انسان‌ها را به دنبال داشته، اما مشکلاتی را نیز از قبیل انتشار اخبار و اطلاعات نادرست برای بشریت بوجود آورده است.
 
پیچای برای رفع این مسال نیز وضع قوانین جدید در حوزه هوش مصنوعی در سطح بین‌الملل را پیشنهاد داد و شرکت‌ها می‌بایست در این زمینه، پیشگام باشند. به طور مثال، شرکت‌هایی همانند گوگل نمی‌توانند صرفا تکنولوژی‌های جدید را ایجاد کنند و به بازار اجازه دهند تا به هر شکلی که می‌خواهند از این فناوری‌ها استفاده کنند.
 
مدیرعامل گوگل عنوان کرد که در تدوین قوانین حوزه هوش مصنوعی امنیت و انصاف می‌بایست به عنوان دو فاکتور کلیدی مورد توجه قرار گیرند تا از این طریق بتوان راهکارهایی را برای ایجاد توازن میان فواید و معایب تحولات عرصه فناوری ارائه داد.
 
ساندار پیچای در ادامه افزود که شرکت گوگل بنا دارد تا در زمینه وضع قوانین به رگولاتورها کمک کند و در این راه تجارب، مهارت‌ها و ابزارهای مورد نیاز را در اختیار این نهادها قرار دهد. در این میان، شرکت آمازون نیز گام‌های موثری را برداشت و اخیرا اعلام کرد که بزودی قوانین اختصاصی خود را در زمینه سیستم تشخیص چهره وضع خواهد کرد و از دیگر شرکت‌ها نیز درخواست کرد تا نقش خود را در محدود کردن قدرت روزافزون این فناوری‌ها، ایفا کنند.

وب سایت فروش داده‌های دزدی تعطیل شد

 
 
پلیس فدرال آمریکا با اجرای یک عملیات با همکاری پلیس هلند و ایرلند، وب سایتی به نام وی لیک اینفو که اطلاعات هک شده کاربران اینترنت را به فروش می‌رساند، تعطیل کرد.
 
به نقل از انگجت، WeLeakInfo یکی از سایت‌های مشهور فروشنده داده‌های شخصی کاربران اینترنت بود که اطلاعات مربوط به بیش از ده هزار حمله هکری را جمع آوری کرده و به فروش می‌رساند.
 
در جریان اجرای عملیات شناسایی عوامل گرداننده این سایت، نیروهای پلیس در کشورهای هلند و ایرلند شمالی دو جوان ۲۲ ساله را دستگیر کرده اند که گفته می‌شود با این سایت در ارتباط بوده اند. اف بی آی با همکاری برخی نیروهای پلیس در کشورهای مختلف اروپایی دامنه سایت WeLeakInfo را هم از کار انداخت و پیام هشداری را نیز در آن منتشر کرد.
 
بر اساس برآوردهای اولیه بیش از ۱۲ میلیارد نام کاربری و کلمه عبور در وب سایت یادشده وجود داشت که از وب سایت‌های مختلف و سایت‌های شرکت‌های گوناگون تجاری به سرقت رفته بود.
 
WeLeakInfo این اطلاعات را در قالب یک پایگاه داده قابل جستجو سازماندهی کرده بود تا افراد با جستجوی آدرس ایمیل یک فرد بتوانند نام کاربری، کلمه عبور، شماره‌های تماس و آدرس‌های آی پی مرتبط با او را بیابند. دسترسی به اطلاعات یادشده از طریق پرداخت حق عضویت ممکن بود. حداقل رقم حق عضویت دو دلار اعلام شده بود.
 
 

مرورگر مایکروسافت پوست اندازی کرد

 
 
مایکروسافت بعد از راه اندازی مرورگر اج و جایگزین کردن آن با اینترنت اکسپلورر در سال ۲۰۱۵، حالا نسل جدیدی از این مرورگر را عرضه کرده است.
 
 به نقل از نیواطلس، مایکروسافت می‌گوید نسخه جدید اج از نو و به طور کاملاً پوست اندازی شده طراحی شده و با تمامی سیستم عامل‌های پرطرفدار سازگاری دارد.
 
در نسخه جدید اج از یک موتور کاملاً متحول شده استفاده گردیده است که با بررسی کدهای صفحات وب آنها را به بهترین نحو بر روی نمایشگر به نمایش درمی آورد. اگر چه این تغییر برای کاربران چندان محسوس نیست، اما باعث افزایش سرعت و ارتقای عملکرد مرورگر مذکور می‌شود.
 
در اج از یک موتور دیگر به نام کرومیوم هم استفاده شده که توسط گوگل و برخی شرکت‌های همکار با آن طراحی شده و موتوری متن باز است. لذا همگان می‌توانند از آن استفاده کنند. کرومیوم در مرورگر کروم گوگل و برخی مرورگرهای دیگر مانند اپرا و بریو هم مورد استفاده قرار گرفته است. این تحول باعث می‌شود وب سایت‌ها در زمان استفاده از اج به شکلی نرم‌تر و روان تر باز شوند و گشت و گذار در آنها با اختلال کمتری صورت بگیرد.
 
افزوده شدن گزینه‌هایی برای کنترل بیشتر حریم شخصی و جلوگیری از سرقت داده‌های خصوصی افراد، یکی دیگر از تغییرات اج است. همچنین انتقال یا دریافت داده‌های ذخیره شده در نسخه جدید اج با تغییرات تازه تسهیل شده است.
 
نسخه تازه اج با سیستم عامل‌های جدید ویندوز، مک، اندروید و آی او اس سازگاری دارد. علاقمندان برای کسب اطلاعات بیشتر و بارگذاری این مرورگر می‌توانند به نشانی microsoft.com/en-us/edge مراجعه کنند.

خیانت محصولات مبتنی بر اینترنت اشیا به مالکان خود

 
 
محققان آمریکایی هشدار می‌دهند که هکرها می‌توانند با فریب دادن محصولات مبتنی‌بر اینترنت اشیا، آنها را به خیانت کردن به مالکان خود وادار کنند.
محصولات مبتنی بر اینترنت اشیا مجهز به انواع حسگر بوده و برای دریافت و انتقال انواع داده‌ها بدون نیاز به دخالت انسان به‌کار می‌روند. این محصولات در آینده بر روی انواع خودروها، لوازم آشپزخانه، ترموستات‌ها، قفل‌های درب‌ها، دستیارهای صوتی و حتی تجهیزات بیمارستانی نصب خواهندشد و هرگونه اختلال در عملکرد آنها می‌تواند مشکلاتی جدی ایجاد کرده و حتی زندگی افراد را به مخاطره بیندازد.
 
شرکت‌های فناوری خصوصی تولید چنین محصولاتی را به طور گسترده و با کاربردهای فراوان آغاز کرده‌اند، اما مهندسان نرم‌افزار نسبت به ایمن‌سازی تولیدات مرتبط با اینترنت اشیا اهتمام لازم را ندارند. تولید سریع محصولات جدید هم نسبت به ایمن‌سازی آنها اهمیت بیشتری برای شرکت‌های خصوصی دارد و این اهمال در آینده چالش‌هایی اساسی ایجاد خواهدکرد.
 
بررسی که در این زمینه توسط آدری کورت کرونین محقق دانشگاه آمریکن انجام شده، نشان می‌دهد حدود ۷۰ درصد از تمامی محصولات مبتنی بر اینترنت اشیا آسیب‌پذیری‌های امنیتی مختلفی دارند که بخش عمده آنها مربوط به استفاده از نرم‌افزارهای ناایمن و بخش دیگری از آنها ناشی از استفاده از سیستم‌های ارتباطی و مخابراتی رمزگذاری نشده‌است.
 
از سوی دیگر قوانینی وجود ندارد که باعث شود شرکت‌های تجاری و فناوری در برابر حملات هکری از نظر حقوقی مسئولیت‌پذیر باشند و مجبور شوند مسئولیت این حملات را بر عهده بگیرند. البته باید توجه داشت که رمزگذاری اطلاعات یادشده هم هزینه‌های اضافی به شرکت‌ها تحمیل می‌کند و هم باعث می‌شود آنها نتوانند به‌راحتی به اطلاعات خصوصی افراد دسترسی یابند. مجموعه این رویدادها و تبعات آنها می‌تواند بر روی افزایش استفاده از محصولات اینترنت اشیا تأثیر منفی بگذارد.
 

احتمال تغییر «جاویدنیا» معاون فضای مجازی دادستانی

 
 
خبر تغییر سرپرست معاونت فضای مجازی دادستانی، جواد جاویدنیا، قوت گرفت او از مهرماه سال گذشته پس از عبدالصمد خرم‌آبادی روی صندلی سرپرستی معاونت فضای مجازی نشست.
 
 شنیده می‌شود جواد بابایی یکی از گزینه‌های مطرح برای جایگزینی با جاویدنیا است. بابایی در دوره‌ای سرپرست دادسرای جرایم رایانه‌ای بود.
 
یکی از اقداماتی انجام شده در دوره سرپرستی جاویدنیا در مقایسه با عبدالصمد خرم‌آبادی، تلطیف فضای میان کسب و کارهای آنلاین و دادستانی کل کشور بود.
 
او در همان ابتدا با صدور بخشنامه و ابلاغ آن به تمامی دادستانی‌های کل کشور سعی کرد تا جلوی فیلتر کسب و کارها بدون اطلاع‌رسانی به آنان را بگیرد، هر چند در مواقعی به صورت کامل موفق به اجرای این برنامه خود نشد. در ابلاغیه‌ای که آن زمان صادر شد دادستانی‌های کل کشور موظف به اجرای ماده ۲۱ قانون جرایم رایانه‌ای شدند.
 
او همواره سعی کرد تا با بهبود روابط میان معاونت فضای مجازی دادستانی و کسب وکارهای نوپا از انتقادها به این نهاد بکاهد.

احتمال ممنوعیت ۵ ساله استفاده از فناوری بازشناسی چهره در اتحادیه اروپا

اتحادیه اروپا در نظر دارد که استفاده از فناوری بازشناسی چهره در اماکن عمومی را تا 5 سال ممنوع کند.
 
 
 
 
طرح مدیران اجرایی اتحادیه اروپا که در یک سپیدنامه 18 صفحه‌ای ارایه شده، در حالی مطرح شده که در سطح جهان مباحثات زیادی درباره استفاده از  فناوری بازشناسی چهره توسط نیروهای مجری قانون در جریان است.
 
کمیسیون اروپایی نیز گفته که به منظور محافظت از حریم خصوصی و حقوق داده شهروندان اروپایی، ممکن است قوانین سختگیرانه‌ای به اجرا بگذارد.
 
در بخشی از سند پیشنهادی مطرح شده در اتحادیه اورپا آمده  است: چارچوب‌های قانونی آینده، بر اساس قوانین موجود، می‌تواند گسترش یابد و شامل ممنوعیت استفاده از فناوری بازشناسی چهره در اماکن عمومی برای مدت محدود شود.
 
این سند می‌افزاید: در طول مدت ممنوعیت که بین 3 تا 5 سال خواهد بود، یک روش دقیق برای برآورد آثار این فناوری به همراه تصمیمات مدیریت ریسک‌های احتمالی آن، شناسایی و پیاده‌سازی خواهد شد.
 
البته در این سند، استفاده از این فناوری برای پروژه‌های امنیتی و تحقیق و توسعه استثنا شده و ممنوع نخواهد شد.
 
در سند یاد شده همچنین پیشنهاد شده که برای توسعه دهندگان و کاربران هوش مصنوعی نیز الزاماتی درنظر گرفته شود و کشورهای عضو اتحادیه اروپا، ملزم به ایجاد نهادهایی برای نظارت بر اجرای مقررات جدید شوند.
 
این سند پیشنهادی قرار است ماه آینده از سوی مارگارت وستاگر، مدیر دیجیتال و آنتی تراست اتحادیه در کمیسیون اروپایی مطرح شود.

مدیر اجرایی آلفابت خواستار تنظیم مقررات برای هوش مصنوعی شد

مدیر ارشد اجرایی آلفابت، با اشاره به مخاطرات ناشی از فناوری‌هایی مانند بازشناسی چهره و جعل عمیق، خواستار تدوین مقررات جدید برای هوش مصنوعی شد.
 
 
 سوندار پیچای در مقاله‌ای که در فایننشال تایمز به چاپ رسیده، نوشت: شک ندارم که هوش مصنوعی را باید قانونمند کرد. اما سوال اینجاست که روش انجام این کار چگونه باید باشد.
 
او ضمن آنکه مقررات گذاری را لازم می‌داند؛ در عین حال از روشی محتاطانه به این منظور حمایت می‌کند و می‌گوید که نباید کنترل  خیلی زیادی روی هوش مصنوعی اعمال شود. به نوشته او، برای محصولاتی مانند خودروهای خودران باید مقررات متناسب جدید تدوین شود؛ اما در سایر حوزه‌ها مانند سلامت، چارچوب‌های قانونی موجود را می‌توان به نوعی گسترش داد که محصولات مبتنی بر هوش مصنوعی را نیز دربربگیرد.
 
پیچای نوشت: شرکت‌هایی مانند ما، نمی‌توانند فقط فناوری‌های نویدبخش را بسازند و تصمیم‌گیری برای شیوه استفاده از این فناوری‌ها را به بازار بسپارند. این وظیفه ماست که اطمینان حاصل کنیم که از فناوری در جهت مثبت استفاده شود و در دسترس همگان باشد.
 
مدیر ارشد اجرایی آلفابت که شرکت تحت مدیریتش را می‌توان برجسته‌ترین شرکت در زمینه هوش مصنوعی در جهان  دانست، همچنین با تاکید بر دشواری‌هایی که بر سر راه شرکت‌های فناوری در جهت مقررات گذاری برای هوش مصنوعی وجود دارد، نوشت که همکاری و هماهنگی بین‌المللی برای ایجاد استانداردهای جهانی ضرورت دارد.
 
هم اکنون به نظر می‌رسد که برنامه‌های ایالات متحده آمریکا و اتحادیه اروپا برای تنظیم مقررات هوش مصنوعی با هم متفاوت است. دولت آمریکا به این منظور از رویکرد مقررات‌گذاری حداقلی با هدف تشویق به نوآوری حمایت می‌کند؛ در حالی که اتحادیه اروپا دخالت مستقیم بیشتر را در نظر دارد و با همین رویکرد، مقرراتی همچون ممنوعیت 5 ساله استفاده از فناوری بازشناسی چهره را دنبال می‌کند. همچنین در موضوع محرمانگی داده‌ها، تفاوت رویکرد آمریکا و اروپا هزینه‌ها و چالش‌های فنی زیادی را به شرکت‌های بین‌المللی مانند گوگل تحمیل می‌کند.
 
اما سرمقاله پیچای همچنین سوالاتی را درباره در رویکرد گوگل برای تنظیم مقررات هوش مصنوعی بی پاسخ می‌گذارد. برای مثال، مدیر اجرایی آلفابت اشاره می‌کند که بر اساس اصول داخلی این شرکت، برخی استفاده‌ها از این فناوری ممنوع است. به نوشته پیچای، شرکتش با کنترل عمومی یا مواردی که نقض حقوق بشر باشد، مخالف است و آن را ممنوع کرده و به دلیل همین ملاحظات، گوگل فناوری بازشناسی چهره را به هیچ نهادی نمی‌فروشد. در عین حال، پیچای از رقبایی که این فناوری را می‌فروشند، مانند آمازون و بسیاری شرکت‌های دیگر، درخواست نمی‌کند که این کار را متوقف کنند. و سوال اینجاست که اگر گوگل معتقد است که چنین فناوری‌هایی برای عموم مضر است، چرا خواستار مقررات گذاری برای این موارد نمی‌شود.

انجام اولین ماموریت فضانوردان اسپیس ایکس از سه ماهه دوم سال ۲۰۲۰

 
 
حال که اسپیس ایکس توانست پرتاب آزمایشی کپسول کرو دراگون (Crew Dragon) را با موفقیت پشت سر بگذارد این سوال در ذهن علاقمندان نقش بسته که چه زمانی شاهد انجام اولین ماموریت فضانوردان اسپیس ایکس و انتقال آنها به ایستگاه فضایی بین‌المللی خواهیم بود.
 
ایلان ماسک، مدیرعامل اسپیس ایکس اعلام کرد که انجام اولین ماموریت فضانوردان اسپیس‌ایکس و انتقال آنها به ایستگاه فضایی بین‌المللی احتمالا در نیمه دوم سال جاری میلادی یعنی بین ماه‌های آوریل تا ژوئن محقق خواهد شد. اسپیس ایکس نسبت به آماده بودن سخت‌افزار این ماموریت بسیار مطمئن است و اعلام کرده که به احتمال فراوان، در ماه فوریه آن را اماده خواهد کرد.
 
بااین حال، نمی‌توان با قاطعیت نسبت به پیش‌بینی‌ها در خصوص برنامه‌های فضای صحبت کرد چراکه تجربه نشان داده که بسیاری از شرکت‌ها نتوانستند در زمان وعده داده‌شده، ماموریت خود را اجرا کنند و این امر در این عرصه، موضوع عجیبی نیست.
 
اما ایلان ماسک همواره نسبت به آینده امیدوار است و پیش‌بینی‌های وی در خوش‌بینانه‌ترین حالت مطرح می‌شوند.

ارتباطات نسل پنجم لبه تکنولوژی است

رئیس پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات با اشاره به اینکه ارتباطات نسل پنجم (۵G) موضوعی است که ناگزیر هستیم در نسل ارتباطات به آن توجه کنیم، گفت: ارتباطات ۵G لبه تکنولوژی است.
وحید یزدانیان در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به ویژگی‌های ارتباطات نسل پنجم، اظهار کرد: در نسل پنجم ارتباطات، پوشش بسیار بسیار بالا است و تأخیر در این شبکه معنایی ندارد و کاربردهایی که در حوزه ICT مد نظر است، با پیاده‌سازی این شبکه محقق خواهد شد. ارتباطات 5G  لبه تکنولوژی است و به منظور حفظ ارتباطات کشور بر اساس آخرین فناوری‌های روز، وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات و پژوهشگاه این وزارتخانه نیز در این خصوص در حال پژوهش و تحقیق است.
فعالیت‌های پژوهشی مشترک هزینه‌های آزمایشگاهی را کاهش می‌دهد
یزدانیان با اشاره به این موضوع که فعالیت‌های آزمایشگاهی نیازمند صرف هزینه زیادی است، خاطرنشان کرد: این هزینه‌ها عملا از توان بسیاری از شرکت‌های خصوصی یا دانشگاهی خارج است. در این موارد، حاکمیت ورود پیدا می‌کند و وظیفه خودش می‌داند که این زیرساخت‌ها را فراهم کند و به فرایند انتقال فناوری به کشور کمک کند. یکی از موضوعات مطرح این است که ما با کثرت داده‌ها مواجه هستیم و داده‌ها نیازمند تحلیل هستند و بر اساس تحلیلی که روی این داده‌ها انجام می‌شود، سرویس‌های خاصی تعریف و ارائه می‌شود. همچنین موضوع اینترنت اشیا  (IOT) و رایانش ابری و ارتباطات کوانتومی که در دانشگاه‌های بسیار معتبر دنیا در پروژه‌های سری یا نیمه‌سری انجام می‌شود، از موضوعاتی است که در پژوهشگاه نیز به آن پرداخته می‌شود. علاوه بر این پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات به صورت مستمر در طول سال‌های فعالیتش با اکثر دانشگاه‌های بزرگ کشور قرارداد دارد و در حال حاضر پروژه‌های مشترکی با دانشگاه‌ها داریم. در زیرمجموعه‌هایی از حوزه (ICT) هزینه‌های تحقیق و توسعه آنقدر بالا است که دانشگاه و یا حتی بخش خصوصی هم نمی‌تواند وارد این موضوعات شود که پژوهشگاه به عنوان متولی این بخش، به این حوزه‌ها ورود می‌کند.
پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات زیرساخت‌های آزمایشگاهی گسترده‌ای دارد
وی با اشاره به اینکه ما قدیمی‌ترین مرکز تحقیقاتی در زمینه ارتباطات و فناوری اطلاعات در سطح منطقه هستیم، افزود: پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات زیرساخت‌های آزمایشگاهی گسترده‌ای دارد. پژوهشگاه بدنه تحقیقاتی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات است. ما چهار محور اصلی فعالیت داریم که شامل  فناوری‌های جدید مرتبط با ارتباطات(CT)، فناوری اطلاعات (IT)، امنیت فاوا و موضوعات سیاست‌گذاری و آینده‌پژوهی است. تلاش ما این است در هر کدام از این چهار حوزه وارد موضوعاتی شویم که لبه‌های تکنولوژی است. علاوه بر این ما تعاملات بین‌المللی گسترده‌ای هم داشته و داریم.
وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات در حمایت از فعالیتهای تحقیقاتی عزم جدی دارد
وی در خصوص تنگناهای بودجه‌ای، گفت: تنگناهای بودجه‌ای برای همه مراکز تحقیقاتی است و ما هم مثل بقیه پژوهشگاه‌ها از قوانین وزارت علوم تبعیت می‌کنیم و ما هم فارغ از این تنگناها نبودیم و با این مسائل روبرو بوده‌ایم؛ ولی موضوع مهم این است که وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات در حمایت از فعالیت‌های تحقیقاتی ما عزم جدی داشته است. البته این طور نبوده که هر چه بودجه می‌خواستیم در اختیارمان بوده باشد، اما در زمینه‌هایی که نیاز مردم و نیاز بخش خصوصی بوده است و ما الزام به سرمایه‌گذاری داشتیم، دولت و وزارت ارتباطات از ما حمایت کردند.
کار گروهی موضوع مهمی در حل مشکلات پژوهشی است
رئیس پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات افزود: در حوزه پژوهش مشکل ما و بقیه پژوهشگاه‌ها در درجه اول به خود مجموعه‌هایی مثل ما برمی‌گردد، زیرا ما همکاری‌ها و تعاملات فی مابین در داخل کشور کم داریم و این چالش جدی است. در حالی که در برخی کشورهای توسعه یافته چند دانشگاه جمع می‌شوند و کارهای مشترک انجام می‌دهند؛ اما در کشور ما علیرغم اینکه می‌دانیم منابع محدود است و باید با هم باشیم، ولی گاهی رقابت شکل می‌گیرد و این رقابت‌ها سالم نیست؛ زیرا الگوی کار جمعی در دنیا الگوی پذیرفته شده‌ای است. همچنین موازی کاری پژوهشی یکی از چالش‌های بسیار جدی است که ما در حوزه پژوهش آن را داریم.
یزدانیان با اشاره به چالش دوم، ادامه داد: چالش دوم چالش کلیدی است که مرتبط با موضوع باور به توان پژوهشگران و محققان داخلی است. شاید بر اثر کم بودن تعاملات و ارتباطات با مجامع علمی جهان گاهی فکر می‌کنیم از نظر سطح علمی با دنیا متفاوت هستیم. صنعتی بودن و دانش محور بودن باهم متفاوت است، سطح دانشی در کشور ما بالا است، لیکن صنایع ما و بخش خصوصی باید این دانش را صنعتی کنند تا در زندگی روزمره مردم مشهود باشد.
وی در خصوص این مشکلات با ارائه راهکارهایی گفت: نهادهای واسط موضوع مهمی است. ما در کشور حوزه صنعت و حوزه دانشگاه داریم. این‌ها ممکن است در بدو امر زبان مشترک نداشته باشند. بایستی نهادهای واسطی بین دانشگاه و صنعت شکل گیرد و این نهادهای واسط می‌توانند ایجاد مفاهمه کنند و هر چه این نهادها گسترده‌تر شوند، ارتباط بین این دو مجموعه بیشتر است. این نهادها شامل شرکت‌های دانش‌بنیان و پارک‌های علم و فناوری است. وزارت ICT برای اولین بار "پارک فناوری‌های نوین اطلاعات و ارتباطات" را ایجاد کرده است؛ یعنی شرکت‌های کوچک و متوسط که وارد می‌شوند و در پارک‌های علم و فناوری مستقر می‌شوند، به شرکت‌های بزرگ تبدیل می‌شوند.
رئیس پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات در پایان با اشاره به دستاوردهایشان در نمایشگاه هفته پژوهش و فناوری امسال، تصریح کرد: ما در این نمایشگاه حضور داشتیم و در حوزه آنتن و امنیت سه محصول صیانتی جدید و در حوزه پدافند غیرعامل و ICT سه محصول از جنس سندهای راهبردی ارائه کردیم. در مجموع در نمایشگاه امسال حدود ۱۰ محصول جدید غیر از محصولات توسعه‌یافته نظیر ضد بدافزار پادویش را که نسخه جدید آن عرضه می‌شود، ارائه کردیم.

وزارت ارتباطات اسناد مربوط به شبکه ملی اطلاعات را ارائه کرد

 
 
اعضای حقیقی شورای عالی فضای مجازی به همراه کارشناسان مرکز ملی فضای مجازی و مسئولان وزارت ارتباطات، بررسی طرح پیشنهادی «سند معماری شبکه ملی اطلاعات» را آغاز کردند.
 
 پس از سال‌ها فراز و فرود در اجماع نظر اعضای شورای عالی فضای مجازی و وزارت ارتباطات بر سر «تعریف مفهوم یکسان از شبکه ملی اطلاعات»، هفته گذشته وزارت ارتباطات طرحی را به صحن شورای عالی فضای مجازی برد که به نظر می‌رسد از نظر اعضای این شورا، قابلیت بررسی برای رسیدن به معماری کلان شبکه ملی اطلاعات را دارد.
 
طرح کلان شبکه ملی اطلاعات روی میز شورا
 
پس از آخرین ضرب‌الاجلی که حدود یک ماه قبل شورای عالی فضای مجازی به وزارت ارتباطات داد، بالاخره این وزارتخانه طرح کلان شبکه ملی اطلاعات را روی میز شورای عالی فضای مجازی گذاشت.
 
اعضای شورای عالی فضای مجازی که در سال ۹۲ سند تبیین الزامات شبکه ملی اطلاعات را به تصویب رسانده‌اند، معتقدند که وزارت ارتباطات در عمل به تکالیف خود تنها زیرساخت‌های ارتباطی شبکه ملی اطلاعات را محقق کرده و درصد پیشرفت زیرساخت‌های اطلاعاتی این شبکه که شامل مراکز داده، نرم افزارها و خدمات پایه‌ای مانند نقشه، پیام‌رسان، موتور جست‌وجو و مسیریاب است، مورد قبول نیست.
 
این ادعا در زمان قطع اینترنت در آبان ماه و بروز مشکلاتی در حوزه اطلاع رسانی، شبکه‌های اجتماعی و رسانه به اثبات رسید و مشخص شد که موتورهای جستجوی بومی و پیام‌رسان‌ها توان پوشش ملی را نداشته و نیاز به حمایت و تصمیم‌گیری در این زمینه وجود دارد.
 
از این رو در جلسه ۲۳ آذرماه شورای عالی فضای مجازی با حضور رئیس جمهور، موضوع برداشت وزارت ارتباطات مبنی بر تحقق ۸۰ درصدی شبکه ملی اطلاعات، به بحث گذاشته شد و مورد اصلاح قرار گرفت. در این جلسه به وزارت ارتباطات ۳ هفته مهلت داده شد تا طرح تکمیلی شبکه ملی اطلاعات را بر مبنای آنچه که نظر شورای عالی فضای مجازی است، ارائه کند تا این طرح ظرف ۲ ماه به تصویب شورای عالی فضای مجازی برسد.
 
ابوالحسن فیروزآبادی دبیر شورای عالی فضای مجازی پس از جلسه ۲۳ آذرماه گفته بود که «برآورد مرکز ملی فضای مجازی نسبت به پیشرفت ۸۰ درصدی شبکه ملی اطلاعات که از سوی وزارت ارتباطات گزارش شده، کمتر از این مقدار است و پس از بررسی جزئیات کاملی از بخش‌های مختلف شبکه ملی اطلاعات در حوزه‌های مختلف زیرساخت ارتباطی و اطلاعاتی، خدمات پایه کاربردی، امنیت و تعرفه‌ها در این شورا، وزارت ارتباطات مشکلات این شبکه را در حوزه‌های مختلف از جمله تعرفه، پیام‌رسان‌ها و موتور جست‌وجو پذیرفته است.»
 
وی با اشاره به محورهای مورد بحث در جلسه شورای عالی فضای مجازی از جمله وابستگی ۹۸ درصدی کشور به موتور جستجوی گوگل و وجود انحصار در استفاده از برخی سرویس‌های فضای مجازی، گفت: «وزیر ارتباطات قول داده که طرح تکمیلی کلان شبکه ملی اطلاعات را ظرف ۳ هفته برای ارائه به شورا، آماده کند.»
 
طرح کلان شبکه ملی اطلاعات موافقت همه اعضا را جلب نکرد
 
پس از پایان مهلت ۳ هفته‌ای شورای عالی فضای مجازی به وزارت ارتباطات، این وزارتخانه در تاریخ ۲۱ دی ماه طرح تکمیلی اجرای شبکه ملی اطلاعات را به این شورا ارائه داد.
 
در این خصوص محمدحسن انتظاری عضو حقیقی شورای عالی فضای مجازی در گفتگو با مهر، اعلام کرد که این طرح مورد تأیید همه اعضای شورای عالی فضای مجازی نبود و به همین دلیل مقرر شد کارگروهی، تقسیم وظایف در اجرای صحیح شبکه ملی اطلاعات را برعهده بگیرد.
 
وی توضیح داد: در این جلسه مطابق با آنچه که در جلسه قبلی شورای عالی فضای مجازی مقرر شده بود، وزارت ارتباطات طرحی را مبنی بر طرح کلان شبکه ملی اطلاعات ارائه داد که اعضای شورای عالی فضای مجازی نظرات خود را در مورد آن اعلام کردند و قرار شد برای بررسی دقیق‌تر موضوع، کارگروهی در مرکز ملی فضای مجازی تشکیل شود.
 
 
انتظاری تاکید کرد: طرحی که از سوی وزارت ارتباطات در این جلسه تحت عنوان طرح کلان ارائه شد، ابعاد مختلفی داشت که اعضای شورا روی آن نظر داشتند؛ پیشنهاد وزارت ارتباطات در این طرح مربوط به در اختیار گرفتن مسئولیت تمامی لایه‌های خدمات و محتوای شبکه ملی اطلاعات بود که مورد تأیید اعضا قرار نگرفت. چرا که مطابق با مصوبات قبلی شورای عالی فضای مجازی، تکمیل و مسئولیت ۳ لایه زیرساخت ارتباطی، زیرساخت اطلاعاتی و خدمات پایه کاربردی، برعهده وزارت ارتباطات قرار دارد و سایر موارد که در طرح کلان از سوی این وزارتخانه پیشنهاد شد، مورد توافق همه اعضا قرار نگرفت.
 
عضو حقیقی شورای عالی فضای مجازی با بیان اینکه برای روشن شدن ابعاد این تقسیم کار، مقرر شد کارگروهی در مرکز ملی فضای مجازی تشکیل شود، اضافه کرد: طرح کلان شبکه ملی اطلاعات که از سوی وزارت ارتباطات ارائه شده مدل مفهومی از کل فضای مجازی است و به نظر می‌رسد با توجه به مباحث مطرح شده در این جلسه، وزارت ارتباطات باید طرح زیرساخت شبکه ملی اطلاعات را از کل مدل مفهومی فضای مجازی جدا و در قالب یک سند مستقل ارائه دهد.
 
انتظاری با اشاره به مشاهده پیشرفت در اجرای طرح کلان شبکه ملی اطلاعات، افزود: اگرچه انتظار می‌رفت در این جلسه، طرح نهایی زیرساخت شبکه ملی اطلاعات تصویب شود اما با این وجود به نظر می‌رسد، این طرح در حال پیشرفت است. در عین حال باید منتظر نتیجه کار کارگروه و جلسه آینده شورای فضای مجازی بمانیم تا میزان پیشرفت کار مشخص شود. به همین دلیل قرار است کارگروه تشکیل شده، گزارش موضوع را نهایی و در جلسه آینده شورای عالی فضای مجازی ارائه کند.
 
وزارت ارتباطات مفهوم شبکه ملی اطلاعات را بازسازی کرد
 
این در حالی است که امیر ناظمی رئیس سازمان فناوری اطلاعات ایران، معتقد است که طی سال‌های گذشته، وقتی وزارت ارتباطات بخش اجرایی پروژه شبکه ملی اطلاعات را به عهده گرفت به بازسازی مفهوم شبکه ملی اطلاعات پرداخت.
 
وی در نشست «شبکه ملی اطلاعات و محدودیت اینترنت؛ دو روی سکه» در سومین کنفرانس حکمرانی و سیاست‌گذاری عمومی، با بیان اینکه ذات شبکه اینترنت مبتنی بر تعامل، تأثیر پذیری و تأثیرگذاری گره‌ها (نودها) با هم است و در شبکه ملی اطلاعات نیز نودها در داخل باهم ارتباط قوی دارند و دیگران هم به تناسب نیاز خود از بخشی از آن استفاده می‌کنند، گفته است: «اما این بخش از گراف، قابل حذف شدن از گراف جهانی نیست.»
 
معاون وزیر ارتباطات با تاکید بر اینکه طی سال‌های گذشته، وقتی وزارت ارتباطات بخش اجرایی پروژه شبکه ملی اطلاعات را به عهده گرفت به بازسازی مفهوم شبکه ملی اطلاعات پرداخت، گفت: پس از بازسازی حس کردیم این مفهوم باید بازطراحی و معماری شود و به سه لایه زیرساخت، خدمات و محتوا تفکیک شد. این تقسیم بندی مورد نقد افرادی در مرکز ملی فضای مجازی قرار گرفته است. از این منتقدان حتی یک برگ سند هم پیدا نمی‌کنید و صرفاً به طرح نظرهای اتوپیایی می‌پردازند.
 
وی با تاکید بر اینکه این شبکه بر اساس وظایفی که به وزارت ارتباطات واگذار شده در حال کار است و کلیات سند این شبکه نیز در جلسه اخیر شورای عالی فضای مجازی به تصویب رسیده است، افزود: اما برای دیدن نتایج بهتر در کنار دولت، نهادهای دیگر هم باید از کسب‌وکارهای داخلی در جهت تقویت شبکه ملی اطلاعات حمایت کنند و داده خود را در اختیار آنها قرار دهند.
 
معاون وزیر ارتباطات خاطرنشان کرد: بر اساس سند تبیین الزامات شبکه ملی اطلاعات، مصوب شورای عالی فضای مجازی، چهار سرویس خدمات پایه که عبارت بودند از خدمات ابری، نقشه، موتور جست‌وجو و پیام‌رسان، تعریف شد اما سرویس‌های موتور جست‌وجو و پیام‌رسان به دلایل مختلف و به رغم حمایت‌های میلیاردی و اختصاص پهنای باند رایگان، نتوانستند نظر کاربران را تأمین کنند.
 
 
بررسی معماری شبکه ملی اطلاعات با حضور موافقان و مخالفان
 
این اظهارات در حالی بیان می‌شود که مخالفان و موافقان طرح پیشنهادی وزارت ارتباطات برای تعریف کلان شبکه ملی اطلاعات، در کارگروهی گردهم آمده‌اند، تا معماری این شبکه را به تصویب نهایی برسانند.
 
در این زمینه عضو حقیقی شورای عالی فضای مجازی از برگزاری نخستین جلسه کارگروه بررسی «طرح معماری شبکه ملی اطلاعات» که از سوی وزارت ارتباطات به این شورا پیشنهاد شده است، خبر داد.
 
رضا تقی‌پور انوری در گفتگو با خبرنگار مهر، اظهار داشت: مطابق با مهلتی که از سوی شورای عالی فضای مجازی برای ارائه طرح کلان شبکه ملی اطلاعات به وزارت ارتباطات داده شده بود، این وزارتخانه در مهلت مقرر، این طرح را در آخرین جلسه شورای عالی فضای مجازی (۲۱ دی ماه ۹۸) ارائه کرد.
 
وی با بیان اینکه طرح شبکه ملی اطلاعات در قالب دو سند «معماری شبکه» و «طرح کلان» از سوی وزارت ارتباطات در صحن شورای عالی فضای مجازی ارائه شد، افزود: با توجه به اینکه بررسی این اسناد تدوین شده در شورای عالی فضای مجازی نیازمند زمان بود، این شورا با ایجاد کارگروهی در مرکز ملی فضای مجازی موافقت کرد تا طرح شبکه ملی اطلاعات مورد بررسی قرار گیرد.
 
عضو حقیقی شورای عالی فضای مجازی با بیان اینکه این کارگروه با حضور برخی اعضای حقیقی شورا، معاونان مرکز ملی فضای مجازی و نمایندگان وزارت ارتباطات تشکیل شده است، گفت: نخستین جلسه این کارگروه برای بررسی سند معماری شبکه ملی اطلاعات عصر روز شنبه ۲۸ دی ماه برگزار شد.
 
تقی‌پور انوری اضافه کرد: قرار است این کارگروه در جلسات متعددی طرح ارائه شده از سوی وزارت ارتباطات را بررسی کند و پس از توافق نهایی نتیجه آن در جلسه آتی شورای عالی فضای مجازی، تصمیم‌گیری شود.
 
وی گفت: در جلسه نخست کارگروه، ایرادات نسخه اولیه معماری شبکه ملی اطلاعات بررسی و برخی از موارد، تکمیل شد و قرار است این کارگروه در جلسات آینده به جمع بندی نهایی از این طرح، برسد.
 
به گفته عضو شورای عالی فضای مجازی، ارائه خدمات پایه کاربردی مبتنی بر شبکه ملی اطلاعات، به عنوان یکی از تکالیف وزارت ارتباطات نیز در طرح کلان شبکه ملی اطلاعات آمده است که نحوه نگارش آن در دستور بررسی قرار دارد.