DVR ها بلای جان کاربران در حملات سایبری

کارشناسان فناوری سالهاست هشدار می دهند میلیون ها دستگاه “هوشمند” متصل به اینترنتی که هر روزه استفاده می کنیم، دستگاههایی ضعیف هستند که به سادگی ربوده می شوند و علیه خودمان از آنها به کار می روند.

گویا آی تی – محاصره عظیمی که شرکت داین (Dyn) گرفتار آن شد، نشان می دهد این پیش بینی های شوم اکنون به واقعیت تبدیل شده اند شرکت داین در نیو همشایر واقع شده و بر ترافیک اینترنت نظارت دارد و آنها را ردیابی می کند.
روز جمعه برای مدت چند ساعت، یک مهاجم ناشناس بسیاری از وب سایت های مشهور را به حالت آفلاین در آورد؛ از سایت آمازون گرفته تا توئیتر و از نت فلیکس گرفته تا اتسی. پاسخ این سوال که این نقص چگونه رخ داد را باید عجله ای دانست که در “هوشمند سازی” دستگاههای گذشته صورت گرفت. در آن زمان هیچ کس متوجه نبود که رها کردن مسائل امنیتی بسیار مهم، می تواند پیامدهای جبران ناپذیری داشته باشد.
شرکت داین، ارائه دهنده خدمات مدیریت اینترنت به چندین شرکت ، مورد حمله منع از سرویس (DDoS) بزرگی قرار گرفت که در آن، سیلی از میلیون ها درخواست جعلی روانه سروررهای این شرکت شد. تعداد این درخواست های جعلی آنقدر زیاد بود که سرورها دیگر نتوانستند به درخواست واقعی پاسخ دهند و زیر بار این حجم از درخواست شکستند.
هنوز فردی که این حمله را هماهنگ کرده بود، شناسایی نشده است. اما شیوه انجام این حمله کاملا شناخته شده است. مهاجمان با ربودن دستگاههای الکترونیکی خانگی معمولی مانند DVR ها، روترها و دوربین های دیجیتال مدار بسته، این کار را انجام داده بودند.
این مهاجمان یک ارتش دیجیتال از شبکه های ربات هماهنگ ، یعنی یک “بات نت”، ساختند که میلیون ها پیام بی معنی را روانه سرورهای شرکت داین کرده بود. درست یک شلنگ آب، این حجم از پیام بی معنی را به هر جا که می خواستند هدایت می کردند و در نهایت ضربه ویران کننده ای به سرورها وارد شد. سپس فشار آب شلنگ را کم کردند و یک بار دیگر با تمام قوا حمله کردند.
آیا این بات نت یک سلاح ویژه است؟ میرای (Mirai) نرم افزار ساده ای است که برای ساخت بات نت به کار می رود و کار کردن با آن به تخصص فنی زیادی نیاز ندارد. در اوایل ماه جاری، یک شخص ناشناس آن را برای یک هکر زیرزمینی تهیه کرد و کارشناسان امنیتی همان موقع، بلافاصله هشدار دادند که ممکن است این برنامه مورد استفاده عمومی قرار بگیرد.
میرای، بدون اطلاع مالک دستگاههای خانگی، خود را وارد آنها می کند و از آنها به عنوان بستری برای ارسال پیامهای مسدود کننده سرور ها استفاده می نماید. در حین این کار، دستگاه به کار عادی خود برای مالک واقعی اش ادامه می دهد.
این نرم افزار از نرم افزارهای مخربی که از ایمیل های فیشینگ به دست می آیند، استفاده می کند تا اولین کامپیوتر یا شبکه خانگی را آلوده سازد، سپس در همه اجزای این شبکه گسترده می شود؛ DVR ها ، جعبه کابلهای قابل تنظیم (ست آپ باکس ها) ، روترها و حتی دوربین های متصل به اینترنت که توسط فروشگاه ها و کسب و کارها برای نظارت به کار می روند، را در بر می گیرد.
کایل یورک، مدیر ارشد بخش استراتژی شرکت داین، می گوید چنین “سطح حمله” گسترده ای باعث شده مبارزه با میرای بسیار دشوار شود. او معتقد است:
“پیچیدگی این حمله بدان دلیل است که بسیار گسترده است. این حمله با ده ها میلیون منبع با آدرس آی پی مختلف شکل می گیرد که در سراسر جهان توزیع شده اند. آنها در هر بار حمله در سراسر جهان منتقل می شوند”.

اینترنت اشیا (اشیای خطرناک) (IoT)
تا زمانی که شرکت ها با خوشحالی تمام دستگاههای متصل به اینترنت را می سازند و به فروش می رسانند ( که اصطلاحا IoT نامیده می شوند) ، کارشناسان امنیت کامپیوتر در مورد مسائل امنیتی از جمله اینکه این دستگاهها بسیار ضعیف هستند یا گاهی حتی هیچ گونه توانایی امنیتی ندارند، هشدار می دهند.
به گفته کیسی الیس، مدیر عامل شرکت باگ کرود (Bugcrowd) ، یک شرکت مستقر در سانفرانسیسکو و فعال در زمینه خدمات امنیت کامپیوتر، “امنیت IoT ها به طرز فجیعی تا کنون معیوب و ناقص بوده . این نقص تا حد زیادی به دلیل سرعت بالای عرضه محصولات جدید به بازار است. فروشندگان این دستگاهها معتقدند توجه به مسائل امنیتی در طراحی این وسایل، سرعت تولید محصولات جدیدتر را کاهش می دهد”.
این “بهمنی” که از دستگاههای هوشمند و متصل به اینترنت راه افتاده، محیطی ایجاد کرده که در آن نقص های نرم افزاری و اجرایی به خوبی دیده نمی شوند و در نتیجه مورد سوء استفاده قرار می گیرند و به گفته مایک احمدی، مدیر بخش امنیت سیستم های مهم شرکت امنیتی سیناپسیس (Synopsys)، “به شکل موثری به سلاح های اطلاعاتی که در سطح گسترده ای توزیع شده اند، تبدیل می گردند”.
این شمشیر، دو لبه است: یک فرد این دستگاهها را هک می کند و احتمالا وارد شبکه کامپیوتر خانگی مالک آن می شود، اطلاعات شخصی وی را در معرض خطر قرار دهند، یا به سادگی به شبکه دستگاههای هوشمند او دست می یابد و به عنوان یک گره در یک بات نت از آنها استفاده می کند.
در هر صورت، تجهیزات امنیتی قوی تری باید وجود داشته باشد که هم از مالکان دستگاهها و هم از فضای گسترده تر اینترنت محفاظت کنند. تجهیزات امنیتی و همچنین لزوم به روز رسانی آنها ، خیلی اوقات مورد غفلت قرار می گیرند.
با اینکه کاربران حداقل گاهی اوقات تمایل دارند آپدیت نرم افزارهای امنیتی را روی گوشی همراه یا کامپیوتر خود نصب کنند، ایده ی نصب نرم افزارها یا سیستم عامل های امنیتی به روز رسانی شده، روی ترموستات ها، باز کننده های درب گاراژ و حتی یخچال ها هنوز جایگاه خود را پیدا نکرده اند.
جف شیلینگ، رئیس بخش عملیات و امنیت شرکت امنیت کامپیوتری آرمور (Armor) می گوید “جامعه محققان باید راهی برای جلوگیری از مشارکت دستگاههای IoT در این حمله ها پیدا کند. آنها برای کنترل ارتش ربات ها بسیار ارزشمندند؛ چون معمولا همیشه روشن هستند و اتصالاتی با ظرفیت بالا ایجاد می کنند که قدرت فوق العاده زیادی برای بات نت ها تولید می کند”.

رونمایی از خانه‌های هوشمند مبتنی بر اینترنت اشیا

در جریان برگزاری نمایشگاه CEATEC ۲۰۱۶‌ شرکت پاناسونیک نمونه ای آزمایشی از یک خانه هوشمند مبتنی بر اینترنت اشیا را با امکانات خارق العاده در معرض دید علاقمندان قرار داد.
در این خانه تمامی لوازم منزل از طریق اتصال به اینترنت و شبکه های اطلاع رسانی وظایف محوله را انجام می دهند.
 
 
قفسه های آشپزخانه این خانه هوشمند مجهز به نمایشگرهای شفاف برای نمایش دقیق محتویات است. این نمایشگرها قابل تبدیل به تلویزیون های فوق دقیق هستند.
 
یکی دیگر از امکانات این خانه هوشمند ابزار آشپزی خاصی موسوم به Flat Cooker است که در قالب آن غذای افراد بر روی همان میز شام و در داخل بشقاب هر فرد طبخ و آماده می شود. به محض آنکه سرپوش فلزی بشقاب های یاد شده با میز تماس پیدا کند، محتویات آن شروع به گرم شدن می کند ولی خود بشقاب داغ نمی شود و دمای آن در حد دمای محیط اتاق باقی می ماند تا اعضای خانه بتوانند بلافاصله شروع به خوردن غذای طبخ شده کنند.
 
همین فناوری خنک نگهداشته شدن نوشیدنی ها را در زمانی که آنها در کابینت یا بر روی میز قرار گرفته اند را ممکن می کند و بنابراین هر غذا یا نوشیدنی همیشه دمای مطلوب خود را برای خوردن حفظ خواهد کرد.
 
شیشه های هوشمند این خانه ها می توانند دما و رطوبت هر بخش را به میزان درخواستی حفظ کنند.
 
ارزش بازار خانه های هوشمند در سال های آینده دو برابر شده و از ۴۶ میلیارد دلار در سال ۲۰۱۵ به ۱۲۰ میلیارد دلار تا سال ۲۰۲۲ افزایش می یابد.
 
در این خانه ها از یخچال ها و ماشین های لباسشویی ویژه ای که خود قادر به ارسال اطلاعات به افراد هستند نیز استفاده می شود. ماشین های لباس شویی مذکور در صورت اتمام مواد شوینده خود خرید آنها را سفارش می دهند و یخچال ها هم می توانند در زمان خرید افراد در بازار صورت وضعیتی از محتوایشان ارائه دهند.

میزان سرمایه‌گذاری کشورهای پیشرو در اینترنت اشیا + پروژه‌ها

اینترنتِ اشیاء مفهومی جدید در دنیای فناوری و ارتباطات به حساب می‌آید و به طور خلاصه فناوری مدرنی است که در آن برای هر موجودی (انسان، حیوان یا اشیاء) قابلیت ارسال داده از طریق شبکه‌های ارتباطی اعم از اینترنت یا اینترانت، فراهم می‌گردد.
 
اینترنت اشیا (IOT) به طور کلی اشاره دارد به بسیاری از اشیا و وسایل محیط پیرامون‌مان که به شبکه اینترنت متصل شده و بتوان توسط اپلیکیشن‌های موجود در تلفن‌های هوشمند و تبلت کنترل و مدیریت شوند.
 
کشورهای پیشرو در زمینه اینترنت اشیا طبق تحقیقات صورت گرفته به شرح زیر است:
 
برزیل
برزیل بزرگترین بازار را از لحاظ تعداد ارتباطات M2M در آمریکای لاتین داراست. این کشور در سال 2014 با بهره بردن از 9.9 میلیون اتصال 66 درصد از ارتباطات M2M آمریکای لاتین را به خود اختصاص داده است.
 
ارتباطات M2M در برزیل دارای شاخص 3.5 درصدی است که این نرخ کمی بالاتر از نرخ متوسط جهانی 3.3 درصدی است اما این مقدار همچنان پایین‌تر از شاخص کشورهایی نظیر چین (5.1 درصد)، آفریقای جنوبی (5.5 درصد) و ایالات متحده (11.3 درصد) است.
 
این ارقام در واقع مشخص کننده پتانسیل رشد هر یک از این کشورها در زمینه فناوری M2M است.
 
در چهار سال اخیر میزان این ارتباطات با رشد 48 درصدی مواجه شده که این رشد حاصل استفاده از سیستم خدمات خودرو مانند SVR (بازیابی خودروهای به سرقت رفته)، پایانه‌های متصل به مراکز فروش از طریق GPRS و تغییر استاندارد کارت‌های پرداخت تسهیلات با توجه به استاندارد مدیریت ارز کسب شده است.
 
کاربرد عمده تکنولوژی M2M در این کشور در بخش نظارت بر مصرف انرژی، کنترل خودکار و پایش وضعیت از راه دور و به دست آوردن اطلاعات موجودی انبارها است.
 
چین
این کشور در سال 2010 به منظور حمایت از صنعت 807 میلیون دلار در زمینه اینترنت اشیا سرمایه‌گذاری کرد. همچنین دولت چین در همین سال با صرف هزینه 117.2 میلیون دلار، یک مرکز ملی در زمینه تحقیق و توسعه اینترنت اشیا ایجاد کرد.
 
از آن زمان تاکنون، دولت این کشور چندین طرح ابتکاری اینترنت اشیا راه‌اندازی کرده است. در سال 2011 وزارت صنعت و فناوری اطلاعات چین یک طرح پنج ساله برای توسعه اینترنت اشیا ارائه کرد که در آن راهکارهای دولت برای حمایت از فناوری مانند تنظیم استانداردها و شرح برنامه‌های کاربردی دنیای واقعی بیان شده است.
 
این طرح با نام حمایت ویژه از تحقیق و توسعه اینترنت اشیا با هزینه 774 میلیون دلار و در بازه زمانی 2011 تا 2015 راه‌اندازی شد.
 
در سال 2013 شورای دولتی چین از برنامه‌های آزمایشی شهر هوشمند با تمرکز ویژه بر آب و برق و حمل‌ونقل هوشمند حمایت کرد.
 
همچنین در سال 2013 شورای بین سازمانی این کشور برای هدایت سیاست‌های ملی در زمینه اینترنت اشیا و حمایت از فناوری شامل رشد صنعت، آموزش نیروی کار و اهداف تحقیق و توسعه تأسیس شد.
 
کارگزاران چینی در حال توسعه خدمات پیچیده‌تر M2M و به دنبال ارائه راه‌حل‌هایی فراتر از اتصال اولیه بین دو ماشین هستند. هدف آنها امکان برقراری ارتباطات انتها به انتها به واسطه یکپارچه‌سازی سامانه‌ها، استفاده از ماژول‌های ارزان قیمت و مطابقت با خط مشی‌های تعیین شده است.
 
همچنین این کشور در پی توسعه سریع استانداردهای اینترنت اشیا، ترویج استفاده از اینترنت ورژن6 و تمرکز بر مرتفع ساختن مسائل امنیتی و حریم خصوصی است. بسیاری از دولت‌های محلی این کشور قصد دارند با استفاده از برنامه‌های کاربردی شهر هوشمند به چالش‌های کلیدی دولت مانند تراکم و آلودگی پاسخ دهند.
 
هند
هند یکی از بزرگترین بازارهای در حال رشد M2M در جنوب آسیا و در منطقه اقیانوسیه است که حدود 80 درصد ارتباطات دستگاه M2M جنوب آسیا را به خود اختصاص داده است.
 
این کشور همچنین ارائه دهنده بسیاری از خدمات اینترنت اشیا است.
 
در دهلی نو، تمامی چراغ‌های خیابان‌ها از راه دور به صورت خودکار در هنگام غروب روشن و در سپیده دم خاموش می‌شوند.
 
همچنین در این شهر سامانه پرداخت عوارض الکترونیکی راه‌اندازی شده که کاربران را از ماندن در صف طولانی ترافیک نجات می‌دهد.
 
پزشکان در برخی بیمارستان‌های پیشرو این کشور با استفاده از یک سامانه بهداشت و درمان مبتنی بر ارتباطات M2M بر ضربان قلب و علائم حیاتی بیمارانی که به تازگی عمل کرده و از بیمارستان مرخص شده‌اند، نظارت می‌کنند.
 
یکی از مهم‌ترین فناوری‌های ارائه شده در این کشور سرویس هشدار سونامی است که در اوایل سال 2015 به بازار عرضه شد.
 
مخابرات ملی هند در سال 2015 چارچوب سیاستی برای حمایت از اینترنت اشیا بنا کرد که بخش عظیمی از کاربردهای بخش عمومی و خصوصی، جزییات انجام کار و تلاش‌ها و برنامه‌ریزی‌های دولت برای تسهیل رشد را در بر می‌گیرد.
 
این سیاست‌ها شامل برنامه‌های آزمایشی شبکه‌های هوشمند و کار با موسسات آموزشی به منظور تربیت نیروی کار نیز می‌شود.
 
در این طرح به تشریح برنامه بلند پروازانه دولت این کشور برای توسعه 100 شهر هوشمند در طول پنج سال و با سرمایه‌گذاری مبلغ 7.4 میلیارد دلار پرداخته شده است.
 
آلمان
اینترنت اشیا تمرکز اصلی طرح صنعتی دولت آلمان به منظور مدرنیزه کردن تولید بوده است.
 
دولت آلمان 221 میلیون دلار برای حمایت از صنعت، دانشگاه و تحقیق و توسعه در جهت پیشبرد کارخانه‌های هوشمند سرمایه‌گذاری کرده است.
 
این سرمایه‌گذاری بر فناوری M2M اعم از حسگرهای تعبیه شده در سامانه‌ها تا سیستم عامل‌های هوش مصنوعی برای راه‌اندازی ماشین آلات متصل به اینترنت را شامل می‌شود.
 
سنگاپور
این کشور در سال 2005 از طرح 10 ساله خود برای حمایت از رشد صنعت فناوری اطلاعات و ارتباطات پرده‌برداری کرد. این طرح بر حمایت از توسعه بکارگیری شبکه‌های حسگر و توسعه زیرساخت‌های ارتباطی لازم برای پشتیبانی از اتصالات فراگیر، متمرکز است.
 
در سال 2014 سنگاپور طرح ملی برای ایمن‌سازی منافع اجتماعی و اقتصادی از طریق پذیزش و استفاده بیشتر از فناوری‌های نوین به ویژه اینترنت اشیا راه‌اندازی کرد.
 
سنگاپور 6.1 میلیارد دلار برای طرح ملی هوشمند، شامل حمایت از طرح‌های نوین استفاده از اینترنت اشیا و استقرار کاربرد شهر هوشمند در مقیاس بزرگ، سرمایه‌گذاری کرده است.
 
همچنین یک گروه از سازمان‌های دولتی در سال 2015 کار بر روی تعریف استانداردهای اینترنت اشیا مانند استانداردهای شبکه‌های حسگر و استانداردهای کاربردمحور برای حمایت از اتصالات M2M و توسعه بخش خصوصی این فناوری را آغاز کردند.
 
کره جنوبی
کره جنوبی کشوری است معروف به استفاده از تکنولوژی روز؛ بنابراین بکارگیری اینترنت اشیا در این کشور حائز اهمیت است.
 
این کشور در سال 2015 مبلغ 934 میلیون دلار در بخش اینترنت اشیا، کارت‌های هوشمند، روباتیک، حسگرهای پوشیدنی و شبکه 5G سرمایه‌گذاری کرده است. کره جنوبی یک سرمایه‌گذاری بلند مدت 5 میلیارد دلاری تا سال 2020 برای حمایت از صنایع در زمینه اینترنت اشیا اعم از حسگرهای پوشیدنی تا اتومبیل هوشمند انجام داده است.
 
در سال 2014 وزارت علوم و فناوری اطلاعات و ارتباطات کره جنوبی یک نقشه راه اینترنت اشیا برای هدایت اقدامات دولت در زمینه توسعه استانداردهای امنیت سایبری منتشر کرد.
 
همچنین کره جنوبی با سرمایه‌گذاری دولت، ناحیه تجاری بین‌المللی سانگدو را با هدف ایجاد اولین شهر هوشمند جهان ساخته است.
 
آمریکا
کاخ سفید در سال 2015 طرح راه‌اندازی شهر هوشمند را با 160 میلیارد دلار سرمایه در بخش تحقیق و توسعه در دستور کار خود قرار داد.
 
این طرح به توسعه کاربردهای شهر هوشمند، وسایل نقلیه متصل به اینترنت و ایجاد بستری برای تحقیقات در زمینه اینترنت اشیا منجر خواهد شد.
 
در اکتبر 2015 کاخ سفید استراتژی خود را برای نوآوری امریکایی منتشر کرد که در آن ارزش برنامه‌های کاربردی اینترنت اشیا را اعم از نظارت بر محیط زیست تا مدیریت زنجیره تأمین برجسته کرده بود.
 
در دسامبر سال 2015 وزارت حمل‌ونقل، چالش شهر هوشمند را مطرح کرد که طبق این چالش 40 میلون دلار به شهری که تا مارس 2016 فناوری اینترنت اشیا را به منظور کاهش تراکم، بهبود ایمنی حمل‌ونقل، حفاظت از محیط زیست و حمایت از رشد اقتصادی بکار گرفته باشد، اهدا می‌کند.
 
جدول مقدار سرمایه‌گذاری‌های اخیر کشورها در زمینه اینترنت اشیا به شرح جدول زیر است:

مرکز پژوهش‌های مجلس اعلام کردحفظ امنیت، بزرگترین چالش اینترنت اشیا در ایران

مرکز پژوهش‌های مجلس با بررسی موضوع اینترنت اشیا، حفظ امنیت را بزرگترین چالش اینترنت اشیا در ایران اعلام کرد و هشدار داد: ایجاد تعادل میان تأمین امنیت و استفاده از ابزارهای متصل به اینترنت یک ضرورت خواهد بود.
دفتر فناوری‌های نوین مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی در گزارشی به بررسی موضوع اینترنت اشیا در ایران پرداخته و تاکید کرده که حفظ امنیت، بزرگترین چالش اینترنت اشیا در ایران خواهد بود.
 
این دفتر در گزارش خود متذکر شده، در دنیای کسب و کار مدرن، دسترسی به اطلاعات بیشتر و بهتر به منزله کنترل بهتر آینده است.
 
دراختیار داشتن اطلاعات در مورد تولید محصولات و خدمات منجر به تسهیل زندگی بشر می‌شود. اینترنت اشیا نیز براساس همین هدف یعنی دریافت، ثبت و ارسال اطلاعات برای استفاده، تحلیل و بهبود محصولات و خدمات و درنهایت استفاده کاربران، مطرح شده و توسعه یافته است.
 
اینترنت اشیا می‌تواند توانایی انسان‌ها را در مدیریت و پردازش اطلاعات افزایش دهد. این فناوری برای ایجاد تحول در صنایع، سبک زندگی و کسب و کار انسان‌ها از ظرفیت‌های بسیار زیادی برخوردار است.
 
در دنیای مبتنی بر اینترنت اشیا عدم دسترسی به داده‌ها بی‌معناست و چنین بستری درنهایت به افزایش کارآیی نیروهای کار منجر خواهد شد. از سوی دیگر امکان برقراری ارتباط با مصرف‌کنندگان کالا و خدمات به منظور ارائه راهکارهای بهتر بر مبنای نیازهای آنها به بهینه‌سازی هزینه‌های زنجیره تولید و عرضه کالا و خدمات منجر می‌شود.
 
با این حال لازم است نگرانی‌های مطرح در مورد امنیت و حریم شخصی را نیز همواره در نظر داشت. با افزایش تعداد ابزارها و وسایل متصل به اینترنت، امکان حمله به آنها افزایش خواهد یافت و در چنین شرایطی ایجاد تعادل نسبی میان تأمین امنیت و استفاده از ابزارها و امکانات اینترنت اشیا به یک ضرورت تبدیل خواهد شد.

باج‌ افزارها اینترنت اشیا را تهدید می‌کنند

با روی کار آمدن اینترنت اشیا در مصارف خانگی و صنعتی، این احتمال وجود دارد که بیش از پیش این ابزارها در معرض حمله‌ی باج‌افزارها قرار بگیرند.
 
باج‌افزارها موفق شده‌اند تا در سال ۲۰۱۶ خود را به عنوان اصلی‌ترین تهدید سایبری معرفی کنند. از این رو افراد، سازمان‌ها و ادارات دولتی در  تلاش هستند تا اقدامات پیشگیرانه‌ای علیه آلوده شدن سیستم‌های خود به این بدافزارها انجام دهند تا اسناد و فایل‌های آن‌ها، از دسترس خارج نشود.
 
واقعیتی که در حال حاضر از آن غافل هستیم، موج بعدی حمله‌ی باج‌افزارها است که این بار فایل‌های کامپیوتر هدف قرار نمی‌گیرند بلکه به سراغ دستگاه‌های اینترنت اشیا (IoT) می‌روند. این نوع حمله با توجه به ماهیت IoT خطرناک‌تر و مخرب‌تر از حالت قبل است.
 
در مورد باج‌افزارهایی که اینترنت اشیا را تهدید می‌کنند، اشارات و بحث‌های مختصری صورت گرفته است. برای مثال، اخیرا کنفرانسی در این زمینه برگزار شد اما باز هم این موضوع آن طور که باید و شاید جدی تلقی نشد و باج‌افزارهای اینترنت اشیا در حد ویروس‌های قدیمی ‌در نظر گرفته شدند.
 
در ادامه خواهیم گفت که چه عواملی باج‌افزارهای IoT را متفاوت و احتمالا خطرناک‌تر خواهد کرد.
 
باج‌افزار IoT تنها یک گروگان‌گیری اطلاعاتی نیست
باج‌افزارهای معروفی چون "کریپتووال" (Cryptowall) و "سی‌تی‌بی لاکر" (CTB-Locker) به منظور دسترسی به فایل‌های ارزشمند در سیستم‌های مخصوص طراحی شده‌اند. قدرت اصلی باج‌افزارها، جدا از بحث گمنامی آن‌ها بازگشت‌ناپذیری‌شان است. فرد قربانی به جز پرداخت پول انتخاب دیگری برای باز پس گرفتن اطلاعات خود ندارد. (مگر این که قبلا اقدامات پیشگیرانه را انجام داده باشد). از این رو یک دیدگاه کلی این است که فایل‌هایی که داده‌های حساس و اطلاعات مالی دارند همواره در معرض حمله‌ی باج‌افزارها قرار دارند. با این حساب، منطقی است فایل‌هایی که فاقد داده‌های حساس و باارزش هستند مورد تهدید باج‌افزارها قرار نگیرند. در حالی که این ذهنیت غلط است.
 
"نیل کاوس" (Neil Cawse) مدیرعامل شرکت "جئوتب" (Geotab) در این خصوص می‌گوید: "در حالی که باج‌افزارهای سنتی روی کامپیوتر شما تاثیر می‌گذارند و فایل‌هایتان را قفل می‌کنند، باج‌افزارهای IoT، این فرصت را دارند که کنترل جهان را به دست بگیرند." وی افزود: "در واقع، با توجه به کاربردهای متنوع اینترنت اشیا، باج‌افزارها این امکان را دارند تا وسایل نقلیه را خاموش کنند، جریان برق را قطع کرده یا خطوط تولید را متوقف کنند." از این رو، دست هکرها در آسیب رساندن بازتر می‌شود و در نهایت می‌توانند بازار جذاب‌تری برای خود پیدا کنند."
 
استدلال برخی این است که در اکثر موارد، با تنظیمات مجدد دستگاه‌ها می‌توان مشکل هک شدن آن‌ها را بر‌طرف کرد. اما مسئله فقط باج‌گیری مالی نیست که با تنظیم مجدد رفع شود. در این میان دستگاه‌های حساسی وجود دارند که در صورت تنظیم دوباره برای مدت زمانی از کار می‌افتند که همین موضوع، مشکلاتی به بار خواهد آورد.
 
در واقع، IoT به طور فزاینده‌ای انرژی دستگاه‌های حیاتی (مانند پمپ تزریق دارو و ضربان‌ساز قلب) و سیستم‌های صنعتی (مانند شبکه‌های قدرت و ایستگاه‌های پمپاژ آب) را تامین می‌کند. بنابراین با فراگیر شدن این فناوری، خسارت‌های مالی ناشی از قفل شدن این اکوسیستم و باز کردن فوری آن هم افزایش پیدا می‌کند. در حال حاضر اکوسیستم IoT یک هدف جالب توجه برای باج‌افزارها به حساب می‌آید.
 
"راب کونانت" (Rob Conant) مدیرعامل شرکت ارایه دهنده‌ی پلتفرم ابری و اینترنت اشیای Cirrent می‌گوید: "قطع شبکه‌ی برق یا غیرفعال کردن چراغ راهنما داستان دیگری است. چرا که تمام شهرها و مناطق را می‌تواند تحت تاثیر قرار دهد."
 
"دیو لارسون" (Dave Larson) مدیر اجرایی در امنیت شبکه‌ی Corero می‌گوید:
 
بیشترین نگرانی‌ها مربوط به تهدیداتی است که می‌تواند علیه سازمان‌هایی به کار گرفته شود که سیستم‌های کنترل صنعتی آن‌ها وابسته به IoT است."
او افزود: "ضمن این که این نگرانی، شبکه‌ی برق، بیمارستان‌ها و واحدهای عملیاتی خودکار را هم در بر می‌گیرد.
 
کاربران اینترنت اشیا بیشتر باید صبر کنند
مفهوم حملات باج‌افزاری برای اینترنت اشیا در سطوح مختلف، از خانه و اداره‌ی هوشمند گرفته تا اتومبیل‌های بدون سرنشین و ابزارهای پوشیدنی شناخته شده است.
 
در ماه اوت سال جاری بود که دو محقق بریتانیایی از شرکتی امنیتی به نام Pen Test Partners نشان دادند که چطور می‌توانند یک ترموستات خانگی را به باج‌افزار آلوده کنند و از صاحب آن بخواهند که هزینه‌ی دسترسی را بپردازد در غیر این صورت آن‌ها ترموستات را روی ۹۹ درجه تنظیم خواهند کرد!
 
 "کریس یانگ" (Chris Young) به عنوان مدیر ارشد امنیت اینتل در مصاحبه با بلومبرگ پیش‌بینی کرده است که باج‌افزار می‌تواند بر حمل و نقل هم تاثیرگذار باشد. او گفت: "تصور کنید صبح زود سوار خودروی خود که متصل به شبکه است، شده‌اید -یا شاید هم سوار یک خودروی بدون سرنشین باشید- ناگهان یک پاپ‌آپ در مقابل شما ظاهر می‌شود و می‌گوید: ۳۰۰ دلار به من بده تا اجازه دهم به سمت محل کارت رانندگی کنی." البته یانگ اشاره کرد که امکان اجرای چنین سناریویی در زمان حاضر چندان محتمل نیست. او در ادامه تاکید کرد: "با این حال وقوع چنین شرایطی، از قلمروی احتمالات پیش رو خارج نیست."
 
با این حال، باز هم این احتمال وجود دارد که این باج‌افزارهای مخرب، با سرقت اطلاعات شخصی و مهم افراد که به سرویس‌های ابری ارسال می‌شود، دوربین‌های موجود در منازل افراد را روشن کرده و سپس صاحبان آن‌ها را تهدید به انتشار محتوای فیلم‌های ضبط شده کنند.
 
البته هنوز خیلی زود است که بگوییم که تهدید حمله‌ی باج‌افزارها به منازل و خودروهای هوشمند قریب‌الوقوع است. حتی این خطر، هنوز نمی‌تواند دستگاه‌های IoT با امنیت ضعیف را تهدید کند. اوضاع‌ نرم‌افزاری و سخت‌افزاری پیرامون موضوع اینترنت اشیا آن قدر سخت و پیچیده است که مسئله‌ی حملات باج‌افزارها در اولویت مراحل بعد به حساب می‌آید.
 
کاوس می‌گوید: "در حال حاضر، صنعت IoT از هم گسسته بوده و فاقد رویکرد استاندارد و سیستم‌های عملیاتی و ارتباطی است." وی در ادامه خاطرنشان می‌کند: "همین امر کار را برای جرایم باج‌افزاری سخت‌تر کرده است. چرا که آن‌ها نمی‌توانند حملاتی با ساختار مشخص داشته باشند. هر حمله تنها می‌تواند روی نوع خاصی از دستگاه IoT عمل کند و این مسئله باعث می‌شود که تعداد دستگاه‌های مورد حمله در یک زمان مشخص، کاهش پیدا کنند."
 
پس می‌توانیم، این طور نتیجه‌گیری کنیم که حمله‌ی باج‌افزارهای به دستگاه‌های IoT ، در حال حاضر برای هکرها صرفه‌ی اقتصادی ندارد. اما با فراگیر شدن این فناوری در منازل و شرکت‌ها، وضعیت به طور حتم تغییر خواهد کرد.
 
اما تهدید حمله به اینترنت اشیا در صنعت جدی است!
در هر حال، اکوسیستم اینترنت اشیا برای باج‌افزارها جذاب و دوست داشتنی است! در این حالت، یک سمت معادلات (و البته معاملات!) زیرساخت‌های حیاتی هستند که زندگی هزاران و میلیون‌ها نفر از افراد را تحت تاثیر خود قرار می‌دهد. ضمن این که هزینه‌های عملیاتی بالایی هم به همراه دارد.
 
به عنوان مثال، در سال جاری بیمارستان‌های ایالات متحده مورد تهاجم موجی از حملات باج‌افزاری واقع شدند که با مسدود کردن دسترسی به فایل سیستم‌های مورد نظر، در انجام عمل‌های جراحی اختلال ایجاد کردند. حملات باج‌افزاری از این بدتر هم می‌تواند باشد. به خصوص که فناوی IoT راه خود را در بیشتر بخش‌های پزشکی و مراقبت‌های بهداشتی باز کرده است.
 
لارسون در این خصوص می‌گوید: "اگر یک هکر به سیستم IoT بیمارستان دسترسی پیدا کند، سلامتی بیمار در معرض خطر قرار می‌گیرد و ارزش زندگی یک انسان در مقابل درخواست باج قرار می‌گیرد. از آنجا که زمان پارامتر مهمی در این قضیه است پس پرداخت اولیه می‌تواند مبلغ بالایی پیشنهاد شود."
 
با توسعه‌ی صنعت، چشم‌انداز امنیتی اینترنت اشیا هم پیچیده‌تر خواهد شد. لارسون می‌گوید: "مشابه این سناریو می‌تواند در صنعت هم اتفاق بیفتد. در مواقعی که در صورت قطع عملیات، خسارت به مقدار قابل توجهی باشد، هکر می‌تواند هزینه‌ی بالایی را درخواست کند."
 
نیروگاه‌ها و شبکه‌های برق از دیگر اهداف با اهمیت باج‌افزاران اینترنت اشیا هستند. کونانت در این باره قطع برق سراسری سال ۲۰۰۳ در ایالات متحده را مثال می‌زند. هر چند که این اختلال یک حمله‌ی سایبری نبود و تا حدودی به دلیل ایراد نرم‌افزاری ایجاد شده بود. این فاجعه بر زندگی ۵۵ میلیون نفر اثر گذاشت و منجر به مرگ و میر ۱۱ نفر و خسارتی به میزان ۶ میلیارد دلار شد.
 
کونانت می‌گوید: "اکثریت، این وقایع را به حملات هکرها ارتباط ندادند و آن را ناشی از ایرادات و شرایط بد تلقی کردند." او در ادامه گفت: "اما چنین شرایط مشابهی می‌توانست با انگیزه‌های اقتصادی توسط باج‌افزارها صورت گیرد."
 
بنا‌به گفته‌ی کونانت باج‌افزارها می‌توانند تاثیرات گسترده‌تری در IoT، ایجاد کنند و بعید نیست که توسعه دهندگان باج‌افزارها به دنبال پیدا کردن راه‌های نفوذی بیشتری در این زمینه باشند.
 
چگونه می‌توان اینترنت اشیا را در مقابل باج‌افزار قوی‌تر کرد؟
در حالی که هیچ راهکار قطعی و مشخصی برای حفاظت از دستگاه‌های اینترنت اشیا در برابر حملات باج‌افزارها وجود ندارد، متخصصان و کارشناسان امر دستورالعمل‌ها و شیوه‌هایی را پیشنهاد می‌دهند که می‌تواند به سازمان‌ها و تولیدکنندگان کمک کند تا حفاظت خود را در این مقوله افزایش دهند.
 
کاوس تاکید می‌کند که بروز رسانی برنامه‌های اجرایی از راه دور یک عامل مهم برای محافظت دستگاه‌هایی است که در معرض حمله‌ی باج‌افزار قرار دارند. چرا که امنیت یک مقصد و نقطه‌ی نهایی نیست. بلکه مسیری است که ادامه دارد و امنیت هیچ دستگاهی تا ابد تضمین شده نیست. بنا به گفته‌ی کاوس، هر محصول IoT باید بتواند که به صورت آسان، موثر و ایمن بروزرسانی شود.
 
مبحث ایمنی در بروزرسانی واقعا مهم است. چرا که اگر عملیات بروزسانی به شکل امن صورت نگیرد، کانال‌های بروزرسانی می‌توانند عامل نفوذ باج‌افزار به دستگاه شوند. همان‌طور که کاوس می‌گوید، بروزرسانی در صورتی امن است که پردازنده‌ی دستگاه و سیستم عامل قفل شود و بخش ارتباطی دستگاه‌ها رمزگذاری شوند. در این صورت یک بروزرسانی بی‌سیم قدرتمند (OTA) می‌تواند دستگاه‌های قربانی باج‌افزار را بازیابی کند.
 
کونانت تاکید دارد که در اینجا به یک مکانیزم احراز هویت نیاز است تا از اینترنت اشیا در برابر حملات باج‌افزارها محافظت کند. او در ادامه می‌گوید: "در مقیاس بزرگ، ادامه‌ی چنین روند سودجویانه‌ای نه تنها می‌تواند محصولات را از کار بیاندازد، بلکه برای سازندگان و مصرف‌کنندگان دستگاه‌ها ایجاد مشکل می‌کند."
 
چشم‌انداز امنیتی اینترنت اشیا همچنان به عنوان یک موضوع پیچیده وجود دارد در حالی که صنعت در تلاش است تا در زمینه‌ی اینترنت اشیا توسعه پیدا کند. با این حال می‌توان امیدوار بود که با آسیب‌پذیری‌های موجود می‌توان مقابله کرد و نهایت استفاده از این فناوری را داشت.

ایران بیستمین کشور بهره‌بردار اینترنت اشیا

نسل پنجم شبکه‌های ارتباطی، مبتنی بر فناوری تکامل‌یافته‌تری در مقایسه با نسل چهارم شبکه‌های ارتباطی است. در حقیقت نسل پنجم تحول بنیادی در شبکه‌های ارتباطی به شمار می‌آید، به گونه‌ای که تحولات مرتبط با اینترنت اشیا (Internet of Things IoT) موضوع اصلی مطرح در این حوزه خواهد بود و به‌این‌ترتیب با محقق‌شدن این هدف همه اشیا در بستر اینترنت با هم در ارتباط خواهند بود. سامانه‌های ارتباطی سنتی نمی‌توانند پاسخ‌گوی این تحولات باشند و باید از زیرساخت‌های جدید ارتباطی و فناوری‌های مختلف به‌عنوان زیرساخت‌های نسل آینده شبکه‌های ارتباطی استفاده شود.
 
اقتصاد اینترنت اشیا
براساس تحلیل‌های اقتصادی مختلف پیش‌بینی می‌شود IoT سهم زیادی در رشد اقتصادی در دهه آینده داشته باشد. در‌حال‌حاضر ارزش مالی بازار اینترنت اشیا حدود دو تریلیون دلار برآورد می‌شود که این میزان تا ١٠ سال آینده به چهار تا ١١ تریلیون دلار افزایش خواهد یافت. هم‌اکنون بیش از یک‌ میلیارد دستگاه و ماشین‌آلات متصل درحال استفاده هستند و شبکه‌ها و داده‌های حاصل از این ارتباطات شبکه‌ای، محدوده وسیعی از کاربردها، برنامه‌ها و فرصت‌های اقتصادی را دربر خواهد گرفت. پیش‌بینی می‌شود تأثیر مالی ناشی از اینترنت اشیا در اقتصاد جهانی تا سال ٢٠١٥ ممکن است به ٣,٩ تا ١١ تریلیون دلار برسد.
 
همچنین براساس آمار ارائه‌شده به وسیله شرکت ورایزون، تعداد اتصالات ماشین‌به‌ماشین به‌سرعت درحال رشد است و در سال ٢٠١٤، شاهد ارتقای درآمد ٤٥درصدی در کسب‌وکار اینترنت اشیا در این شرکت بودیم که با فعال‌سازی اینترنت ٤G و LTE، این میزان افزایش درآمد به ١٣٥ درصد رسید. این شرکت درحال حاضر بیش از ١٥‌ میلیون اتصالات اینترنت اشیای فعال را برای طیف گسترده‌ای از صنایع مدیریت می‌کند.
 
تعداد اشیای متصل در سراسر جهان در سال ٢٠١٢ در حدود ٨,٧‌ میلیارد برآورد شده است و پیش‌بینی می‌شود این مقدار تا سال ٢٠١٠ به ٥٠‌ میلیارد افزایش یابد. این امر نشان‌دهنده وجود بازار مناسب برای شرکت‌ها، فروشندگان و تهیه‌کنندگانی است که در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات فعالیت می‌کنند و آثار اقتصادی ناشی از آن به تحول زندگی روزانه افراد بسیاری در سراسر جهان منجر خواهد شد. شرکت سیسکو معتقد است اینترنت اشیا تأثیر اقتصادی بیش از ١٤ تریلیون دلار تا سال ٢٠٢٢ ایجاد خواهد کرد.
 
همچنین شرکت جنرال‌الکتریک، درباره اینترنت اشیا می‌گوید فناوری‌های این حوزه تا ٢٠ سال آینده می‌توانند در حدود ١٥‌ هزار‌ میلیارد دلار به اقتصاد جهانی بیفزایند. همچنین پیش‌بینی می‌شود تا پایان این دهه، به ازای هر فرد ده‌ها دستگاه متصل وجود خواهد داشت و رشد سالانه کسب‌وکارها نیز در حدود ٢- درصد برآورد شده است. همچنین تا سال ٢٠١٥، سوددهی سازمان‌هایی که از اینترنت اشیا استفاده می‌کنند، حداقل ١٠ درصد بیشتر از سایر رقبایشان خواهد شد.
 
اینترنت اشیا در ایران
اینترنت اشیا در ایران می‌تواند کاربردهای زیادی داشته باشد، اما دولت باید بداند به چه قابلیت‌هایی در کشور نیاز دارد و آنها را به‌دقت تعریف کند تا زمینه‌های توسعه ایجاد شود. استفاده از این فناوری برای کارآفرینان و محققان خلاق ایرانی فرصتی گران‌بها به شمار می‌رود که می‌تواند به بهبود فضای کسب‌وکار و اشتغال‌زایی در کشور کمک شایانی کند. براساس گزارش تحقیقی که مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی انجام داده، مرکز تحقیقات مخابرات ایران درهمین‌راستا پروژه‌هایی را به منظور پیاده‌سازی فناوری اینترنت اشیا در ایران انجام داده است. یکی از این پروژه‌ها با عنوان «تدوین کسب‌و‌کار اینترنت اشیا در کشور» انجام شده است. در این پروژه براساس تجربیات علمی و عملیاتی کشورهای مختلف در حوزه‌های حاکمیت، کسب‌و‌کار، کاربردها و فناوری‌ها، مطالعات اولیه‌ای صورت گرفته است.
 
شورای راهبردی اینترنت اشیا در وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات نیز در راستای ایجاد زیرساخت‌های قانونی و تعیین استانداردها و پروتکل‌های این حوزه راه‌اندازی شده است. درصورتی که زیرساخت‌های خاص این فناوری پیشرفته در کشور با کمک مجامع بین‌المللی ایجاد شود، فضایی بسیار گسترده برای کسب‌وکار فراهم خواهد شد. با اینکه ایجاد زیرساخت در این حوزه، وظیفه دولت است، اما کارهای زیربنایی در این حوزه باید به نحو مطلوب انجام شود تا زمینه ورود فعالانه افراد نوآور، بخش خصوصی و شرکت‌ها به حوزه توسعه خدمات بر مبنای IoT فراهم شود.
 
اینترنت اشیا و جایگاه آن در ایران
درحال‌حاضر ایران بیستمین کشوری است که از این فناوری پیشرفته و مدرن استفاده کرده و با استفاده از این فناوری همه اشیا از طریق شبکه‌های اینترانت و اینترنت به هم متصل شده و قابلیت فرمان‌پذیری اشیا از طریق شبکه‌های مخابراتی فراهم شده است. این فناوری پس از بومی‌سازی وارد ایران و اکنون به محصولی ایرانی تبدیل شده است. اینترنت اشیا در کشورهای پیشرفته دارای استاندارد جهانی است و سعی شده در این بسته نرم‌افزاری نیز این استانداردها رعایت شود. سیستم اینترنت اشیا در دانشگاه علم و صنعت راه‌اندازی شده که شهر هوشمند، از جمله اهداف نهایی این سامانه است که در آن ارائه امکاناتی نظیر روشن و خاموش‌کردن لامپ‌های معابر شهر و کنترل ترافیک را به صورت هوشمند، شاهد خواهیم بود.
 
پروژه‌های ایرانی
سامانه اطلاعات سلامت (HIS)، سامانه پرونده الکترونیک سلامت (طرح سپاس)، شبکه ملی سلامت (شمس)، سامانه هوشمند حمل‌ونقل و ترافیک، حفاظت از محیط‌ زیست و رفع بحران آلودگی هوا و دستبند الکترونیکی برای زندانیان، از جمله پروژه‌هایی است که در راستای اینترنت اشیا در ایران راه‌اندازی شده و مورد بهره‌برداری قرار گرفته‌اند.
 
حفظ امنیت، بزرگ‌ترین چالش ایران
در دنیای کسب‌وکار مدرن، دسترسی به اطلاعات بیشتر و بهتر به منزله کنترل بهتر آینده است. دراختیارداشتن اطلاعات درباره تولید محصولات و خدمات منجر به تسهیل زندگی بشر می‌شود. اینترنت اشیا نیز براساس همین هدف یعنی دریافت، ثبت و ارسال اطلاعات برای استفاده، تحلیل و بهبود محصولات و خدمات و درنهایت استفاده کاربران، مطرح شده و توسعه‌ یافته است. اینترنت اشیا می‌تواند توانایی انسان‌ها را در مدیریت و پردازش اطلاعات افزایش دهد. این فناوری برای ایجاد تحول در صنایع، سبک زندگی و کسب‌وکار انسان‌ها از ظرفیت‌های بسیاری برخوردار است.
 
در دنیای مبتنی بر اینترنت اشیا دسترسی‌نداشتن به داده‌ها بی‌معناست و چنین بستری در نهایت به افزایش کارایی نیروهای کار منجر خواهد شد. از سوی دیگر، امکان برقراری ارتباط با مصرف‌کنندان کالا و خدمات به منظور ارائه راهکارهای بهتر بر مبنای نیازهای آنها به بهینه‌سازی هزینه‌های زنجیره تولید و عرضه کالا و خدمات منجر می‌شود. براساس اعلام مرکز پژوهش‌های مجلس، لازم است نگرانی‌های مطرح شده درباره امنیت و حریم شخصی را نیز همواره در نظر داشت. با افزایش تعداد ابزارها و وسایل متصل به اینترنت، امکان حمله به آنها افزایش خواهد یافت و در چنین شرایطی ایجاد تعادل نسبی میان تأمین امنیت و استفاده از ابزارها و امکانات اینترنت اشیا به یک ضرورت تبدیل خواهد شد.
 
راهکارهای پیشنهادی برای سیاست‌گذاران
اینترنت اشیا امکان تولید خلاقانه‌تر محصولات، ارائه خدمات به صورت مؤثرتر و استفاده بهینه از منابع کمیاب را فراهم می‌کند و لازم است سیاست‌گذاران، آرمان‌ها و چشم‌اندازهای روشنی را برای توسعه IoT و بهره‌گیری از خدمات آن تصویر کنند. پیش‌بینی می‌شود تحصیل این چشم‌اندازها زمینه‌ساز دستیابی به منافع اقتصادی و اجتماعی بی‌شمار و درخور توجه در ١٠ سال آینده باشد. بنابراین دولت باید نقش راهبر را در ارائه چشم‌اندازها ایفا کرده و با مرتفع‌کردن موانع موجود، به توسعه IoT تسریع بخشد. برای این منظور لازم است دولت در حوزه‌هایی مانند استانداردسازی، وضع قوانین و مقررات، پرورش مهارت‌ها و هدایت پژوهش‌ها، فرهنگ‌سازی، اعتمادسازی و تأمین امنیت وارد شود.

کوالکام اسنپدراگون ۴۱۰E و ۶۰۰E را برای دستگاه های مرتبط با اینترنت اشیاء معرفی کرد

کمپانی کوالکام دو پردازنده‌ی جدید اسنپدراگون 410E و 600E را که در صنعت اینترنت اشیاء کاربرد دارند، معرفی کرد.
 
اولین چیپ‌ست پردازشی ۶۴ بیتی کوالکام، اسنپدراگون ۴۱۰ بود که در سال ۲۰۱۳ و برای دستگاه‌های موبایلی معرفی شد و پس از آن شاهد معرفی چیپ‌های جدید ۶۴ بیتی این شرکت هستیم. اما این کمپانی به تازگی پردازنده‌ی 410E را برای استفاده در ماشین‌ لباسشویی‌های هوشمند، دانگل‌های تلویزیون، تصویربرداری پزشکی، ربات‌ها و دیگر لوازم حوزه‌ی اینترنت اشیاء (IoT) معرفی کرده است. فراموش نکنید که این چیپ‌ست نیز از نوع ۶۴ بیتی است. در ادامه با زومیت همراه باشید تا کمی بیشتر در مورد این دو پردازنده‌ صحبت کنیم.
 
اما در کنار اسنپدراگون 410E، کمپانی کوالکام، چیپ قدرتمندتری به نام اسنپدراگون 600E را نیز معرفی کرده که کارکرد این پردازنده‌ نیز همانند مدل قبلی است. این دو محصول باعث شده تا شرایط بسیار خوبی برای شرکت مورد بحث ایجاد شود چراکه در واقع اولین باری است که شاهد عرضه‌ی پردازنده‌های اسنپدراگون به توزیع‌کنندگان شخص‌ثالث هستیم. دو چیپ یاد شده تا 10 سال پشتیبانی شده و در دسترس قرار خواهند داشت که همین دو عامل از جمله امتیازهای مثبتی محسوب می‌شود که می‌تواند در فروش این پردازنده‌ها بسیار موثر باشد. با این وجود، هر تولیدکننده‌ی بزرگ و کوچکی می‌تواند دو چیپ‌ست اسنپدراگون 410E و 600E را به هر تعدادی که نیاز دارد خریداری کرده و آن‌ها را در محصولات مورد نظر خود بکار گیرد.
 
از نظر مشخصات فنی، دو پردازنده‌ی یاد شده تفاوت چندانی با مدل‌های مخصوص به گوشی‌های هوشمند خود نداشته و می‌توان گفت فقط فرکانس کاری آن‌ها کاهش یافته است. این دو چیپ به جای بلوتوث ۴.۰ این بار به بلوتوث ۴.۱ تجهیز شده و هر دو شامل چهار هسته‌ی پردازشی هستند. این دو چیپ می‌توانند ویدیو‌هایی با کیفیت ۱۰۸۰p را ضبط و نیز پخش کنند. اسنپدراگون 410E با فرکانس کاری ۲ گیگاهرتز قادر است نمایشگرهایی با کیفیت فول اچ‌دی و دوربین‌هایی تا ۱۳ مگاپیکسلی را پشتیبانی کند. این در حالی است که اسنپدراگون 600E روی فرکانس کاری ۱.۵ گیگاهرتز تنظیم شده و می‌تواند از نمایشگرهای 2k و نیز دوربین‌های ۲۱ مگاپیکسلی پشتیبانی به عمل آورد. با عرضه‌ی این دو چیپ‌ست انتظار می‌رود به زودی لوازم الکترونیکی صنعتی و تجاری زیادی روانه بازار شوند.
 
نظر شما در این مورد چیست؟

ایران با سپاس وارد اینترنت اشیا شد

هم‌زمان با تلاش و کوشش کشورهای مختلف برای سیاستگذاری و تدوین استانداردهایی در جهت بهره‌گیری از اینترنت اشیا، مسئولان کشورمان نیز با طرح‌هایی نظیر سپاس آمادگی خود را برای فعالیت در این حوزه اعلام کردند.
 
دنیای امروز متشکل از مجموعه‌هایی از اشیای فیزیکی شامل ماشین آلات، کالاها، زیرساخت‌ها و دستگاه‌هایی است که با شبکه‌هایی از حسگرها و عامل‌های هوشمند تجهیز شده‌اند و این امر آنها را به فعالیت‌هایی نظیر نظارت بر محیط، گزارش وضعیت، دریافت دستورالعمل‌ها و حتی نشان دادن عکس‌العمل براساس اطلاعات جمع‌آوری شده قادر می‌سازد.
 
این مفهومی است که امروزه با عنوان اینترنت اشیا از آن یاد می‌شود.
 
مطابق تعریف اتحادیه بین‌المللی مخابرات "IoT" زیرساختی برای راه‌اندازی یک شبکه جهانی پویا با قابلیت خود پیکربندی و مبتنی بر پروتکل‌های ارتباطی استاندارد و سازگار با سایر قسمت‌های شبکه است. در این زیرساخت اشیای فیزیکی و مجازی دارای هویت، ویژگی‌های فیزیکی و شخصیت مجازی هستند و با استفاده از واسط‌های هوشمند با شبکه اطلاعاتی مجتمع شده‌اند.
 
بسیاری از شرکت‌های بزرگ تجاری و نهادهای دولتی در کشورهای مختلف در حال سیاستگذاری و تدوین استانداردهایی برای بهره‌گیری از اینترنت اشیا هستند و در این راستا مسئولان جمهوری اسلامی ایران نیز برنامه‌ریزی‌هایی برای ورود به این عرصه جدید انجام داده‌اند.
 
از جمله پروژه‌های مطرح در حوزه اینترنت اشیا در ایران، سامانه اطلاعات سلامت و سامانه پرونده الکترونیک سلامت (سپاس) است.
 
اینترنت اشیا در حوزه‌های مختلفی از جمله سلامت و بهداشت، انرژی، کارخانه‌ها، ساختمان‌ها و حمل‌ونقل کاربرد اساسی دارد به گونه‌ای که در آینده‌ای نزدیک به افزایش کیفیت مراقبت، بالا رفتن سطح سلامت و کاهش قابل توجه هزینه‌ها در سراسر جهان می‌انجامد.
 
همچنین اینترنت اشیا قادر است جهت‌گیری مراقبت‌های بهداشتی را از درمان به سمت پیشگیری تغییر دهد و به افراد جامعه درباره وضعیت سلامت‌شان دید بهتری ارائه دهد که نکته‌ای قابل تأمل است.
 
استفاده از IOT برای بسیاری از نهادهای دولتی به طور گسترده موجب می‌شود تا در شهرها و کشورها، نهادهای دولتی در سطح بین‌المللی، میلیاردها دستگاه متصل به شبکه جهانی داشته باشند که این امر در کنار نگرانی‌های به وجود آمده در زمینه مسائلی نظیر امنیت اطلاعات، منجر به فراهم آوردن فرصت‌هایی برای مداخله طراحان، قانون‌گذاران و سیاست‌گذاران می‌شود.
 
کاربرد اینترنت اشیا سبب افزایش اثربخشی نیروی کار، افزایش درآمدها و ایجاد رضایت شهروندی می‌شود که تمامی این موارد سبب می‌گردد تا در رهبران دولت برای به کارگیری IoT انگیزش ایجاد شود.
 
این محرک‌ها نشان می‌دهند چگونه IoT می‌تواند بر هر جنبه‌ای از فرآیندهای بخش دولتی شامل کاهش هزینه و فعالیت‌های لازم برای بالا بردن درآمد اثرگذار باشد.
 
بنابراین تعجبی ندارد که در حال حاضر اینترنت اشیا مورد توجه بسیاری از سیاست‌گذاران در کشورهای مختلف قرار گرفته و غالباً درصدد وضع قوانین و مقرراتی همگام با این نوآوری هستند.
 
اینترنت اشیا امکان تولید خلاقانه‌تر محصولات، ارائه خدمات به صورت مؤثرتر و استفاده بهینه از منابع کمیاب را فراهم می‌آورد و لازم است سیاست‌گذاران، آرمان‌ها و چشم‌اندازهای روشنی را برای توسعه IoT و بهره‌گیری از خدمات آن تصویر کنند.
 
برای پیشگیری از پیامدهای احتمالی کاربرد اینترنت اشیا مانند هر فناوری نوین دیگر ابتدا باید برای آموزش و فرهنگ‌سازی در نحوه استفاده صحیح از آنها اقدامات مناسبی انجام گیرد.
 
بهره‌گیری از اینترنت اشیا در هر جامعه باید با پیوست‌های فرهنگی، امنیتی و ملاحظات فنی و زیرساختی همراه باشد تا مردم دچار مشکلی نشوند چرا که به تجربه ثابت شده ورود و رواج استفاده از برخی فناوری‌های نوین در امر ارتباطات مثل تلفن‌های هوشمند، ماهواره‌ها و اینترنت بدون برنامه‌ریزی‌های قبلی و در نظر گرفتن فرهنگ و تمدن بومی جوامع موجب نابودی برخی هنجارها و ارزش‌های اجتماعی جامعه شده و با خود تبعات جبران ناپذیری را به همراه داشته است.
 
در نتیجه بهره‌گیری از فناوری پیشرفته‌ای همچون اینترنت اشیا نیز نیازمند پیوست‌های فرهنگی و امنیتی است تا به واسطه این پیوست‌ها رواج فناوری‌های نوظهور کاربران را با مشکل مواجه ننماید.
 
برای مثال طبق نظر کارشناسان این حوزه، در ایران این فناوری پیشرفته باید در بستر شبکه ملی اطلاعات ارائه شود تا ضمن حفظ امنیت، مردم با آرامش خاطر بتوانند از آن بهره‌های لازم را ببرند. 
 
نکته حائز اهمیت در مورد اینترنت اشیا این است که قوانین باید به گونه‌ای وضع شوند که از به کارگیری و توسعه IoT ممانعت نکند و با هدف به حداقل رساندن آسیب‌ها و تهدیدات، منجر به ارائه خدمات عمومی و خصوصی کارآتر در حوزه‌هایی نظیر بهداشت و سلامت، انرژی و حمل‌ونقل شوند.

اتصال شبکه‌ای گاوها به هم تا سال ۲۰۲۱

پیشرفت اینترنت اشیا تا بدان حد است که تنها افراد و اشیا را در برنمی گیرد، بلکه قرار است حیوانات نیز در قالب آن به یکدیگر و دیگر ابزار متصل به شبکه جهانی متصل شوند.
بررسی های موسسه تحقیقاتی Arcluster نشان می دهد تا سال ۲۰۲۱ ارزش بازار گاوها و مزارع شبکه ای متصل به یکدیگر از ۱.۲۷ میلیارد دلار فعلی به ۱۰.۷۵ میلیارد دلار افزایش می یابد.
 
موسسه یاد شده معتقد است گاوهایی که از طریق اینترنت به یکدیگر مرتبط بوده و عملکرد و شرایط آنها نیز از طریق شبکه های مجازی قابل کنترل و بررسی مداوم است به طور قطع شرایط بهینه ای خواهند داشت و لذا میزان و کیفیت شیر دوشیده شده از آنها بهتر از گاوهایی است که تا این حد با دقت قابل کنترل و نظارت نیستند.
 
استفاده از اینترنت اشیا برای اتصال گاوها به یکدیگر و شبکه های رایانه ای مزارع در قالب ۷ زیرشاخه زیر قابل طبقه بندی است: ۱- کنترل بهداشت و سلامت گاوها ۲- مدیریت جفتگیری گاوها ۳- مدیریت گله ها ۴- دوشیدن خودکار شیر گاوها ۵- نظافت و بررسی میزان راحتی و آسایش گاوها ۶- تغذیه خودکار گاوها ۷- سایر موارد
 
اگر چه دوشیدن و تغذیه خودکار گاوها با استفاده از دستگاه های پیشرفته مدتی است آغاز شده، اما کنترل دقیق و لحظه به لحظه این فرایند با استفاده از اینترنت امری بی سابقه است. همچنین مدیریت امور بهداشتی و نظافت به این شیوه هم تحولی اساسی در دامداری در سطح جهان خواهد بود.
 
با مدیریت جفتگیری گاوها نیز تلاش می شود این کار در بهترین زمان ممکن صورت بگیرد تا گوساله متولد شده از نظر توان جسمی و قدرت بدنی در بهترین شرایط متولد شود و بازدهی بهینه داشته باشد. برای تعیین این زمان از حسگرهای متصل به گاوها، گام شمارها، داده های جمع آوری شده به طور بی سیم و ذخیره شده در سرویس های کلود استفاده می شود و در نهایت کشاورزان قادر به تعیین زمان مناسب برای جفتگیری هستند. آنها حتی می توانند با بیرون کشیدن اسپرم گاوها آنها را منجمد کرده و در زمان مناسب برای تولید مثل مورد استفاده قرار دهند.
 
مایکروسافت و فوجیتسو از جمله شرکت هایی هستند که سرمایه گذاری در این زمینه را به طور جدی آغاز کرده اند. فوجیتسو به همین منظور پوششی خاص برای گاوها طراحی کرده که با پوشاندن آن به تن این حیوانات می توان تمامی علائم حیاتی این حیوان، موقعیت مکانی وی و غیره را کنترل کرد.
 
 
عبارت 'اینترنت اشیا' Internet of Things برای نخستین بار در سال ۱۹۹۹ توسط 'کوین اشتون' استفاده شد و در آن، جهانی را توصیف کرد که در آن همه چیز از جمله اشیای بی جان، برای خود هویت دیجیتال داشته باشند و به کامپیوترها اجازه دهند آنها را سازماندهی و مدیریت کنند.
در این پروژه، همانگونه که تاکنون اینترنت وسیله اتصال افراد با یکدیگر بود، از این پس تمام اشیا نیز به واسطه اینترنت به هم متصل می شوند.
 
در فرآیند اینترنت اشیا، قابلیت ارسال داده از طریق شبکه های ارتباطی ( اینترنت یا اینترانت) برای همه موجودات اعم از انسان، حیوان و اشیا فراهم می شود.
با وجود گذشت کمتر از یک دهه از تولد پدیده 'اینترنت اشیا' و تازه بودن جنبه های آن برای بسیاری از مردم عادی و حتی محققان، شتاب فوق العاده علم و فناوری موجب شده، دنیای ارتباطات و اطلاعات شاهد ظهور یک پدیده جدید و جذاب با عنوان 'هوشمندی اشیا' باشد.
 
خوشبختانه مسوولان حوزه های دانشگاهی و تحقیقاتی کشور با هوشیاری و به موقع وارد این عرصه شده اند تا تجربه ورود دیر هنگام و فاصله ما با کشورهای پیشرفته در فناوری های گذشته تکرار نشود.
علاوه بر اقدامات انجام گرفته در مراکز تحقیقاتی وابسته به وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، دانشگاه ها هم در این عرصه ورود فعالی داشته و همکاری گسترده ای با مراکز بین المللی پیشتاز در این حوزه را آغاز کرده اند.
 
مشاور رئیس دانشگاه آزاد اسلامی در گفت و گو با خبرنگار علمی ایرنا از آغاز همکاری واحد علوم و تحقیقات این دانشگاه با دانشگاه سنت مورای آمریکا در زمینه حسگرهای هوشمند یا اشیا هوشمند خبر داد.
دکتر 'مجید عباسپور' افزود: طرح اولیه ای در این زمینه تهیه شده که براساس آن، با همکاری دانشگاه ایالتی مورای، یک مرکز تحقیقات 'اشیای هوشمند' راه اندازی خواهیم کرد که محل آن در واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد خواهد بود و فعالیت های پژوهشی به صورت مشترک بین محققان دو دانشگاه به انجام خواهد رسید.
 
دکتر 'عبدالرحمان یارعلی' استاد ایرانی و مشاور فنی دانشگاه ایالتی 'مورای'Murray State آمریکا که نقش مهمی در راه اندازی این مرکز تحقیقاتی در ایران ایفا می کند در گفت و گو با خبرنگار علمی ایرنا به تشریح ماهیت و اهمیت موضوع 'هوشمندی اشیا' پرداخت.
 
وی در توضیح تفاوت های 'اینترنت اشیا' و 'هوشمندی اشیا' گفت: دانش 'اینترنت اشیا' فقط به موضوع اتصال اشیا برمی گردد که اطلاعات را به صورت خام ذخیره می کند و ممکن است از یک وسیله و ابزار به یک ابزار دیگر منتقل کند و بحث اتصال آن به اینترنت مطرح است ولی 'هوشمندی اشیا'، Intelligence Of Things، مفهوم بخشیدن به دیتاهای (داده های اطلاعاتی) خام است که داده ها را پردازش کند و براساس یک سری سیستم های پیشرفته و هوش مصنوعی، یک مفهوم به آنها می دهد تا بتوانند تصمیم گیر باشند.
یارعلی خاطرنشان کرد: بحث هوشمندی به معنای مفهوم بخشیدن به حجم عظیمی از دیتا و طبقه بندی آنها برای تصمیم گیری است و در واقع، دقت و تصمیم گیری توسط ابزار و وسایل از طریق پردازش اطلاعات را میسر می سازد. 
 
استاد دانشگاه ایالتی کنتاکی آمریکا در معرفی کاربردهای گسترده 'هوشمندی اشیا ' نیز اظهار داشت: به عنوان مثال، این قابلیت می تواند در صنعت خودروسازی به کار گرفته شود و یا در داروسازی، مقدار دارویی که نیاز است برای بیهوشی به طور دقیق مشخص و به کادر پزشکی اعلام کند.
وی ادامه داد: هوشمندی اشیا همچنین می تواند در کنترل مصرف انرژی در ساختمانها، در اتوماسیون سیستم برق به منظور افزایش راندمان تولید و یا حوزه حمل و نقل دریایی و زمینی استفاده شود.
 
یارعلی به کاربردهای گسترده هوشمندی اشیا در عرصه کشاورزی و محیط زیست اشاره کرد و گفت: مراکزی که هوشمندی اشیا را تجربه و آزمایش می کنند، فعالیت های تحقیقاتی خود را از محیط منزل شروع کرده اند و بعد به شهر و محیط زیست تسری داده اند و سالهای آینده هم این بحث در صنایع مختلف کاربرد گسترده خواهد یافت. 
 
**قابلیت هوشمندی اشیا در پیش بینی خشکسالی 
به گفته وی در حوزه کشاورزی و پیش بینی خشکسالی با استفاده از هوشمندی اشیا، سازمان ناسا در آمریکا پیگیری های زیادی داشته و به دانشگاه ها در ایالتهای مختلف بودجه می دهد تا آگاهی های لازم نسبت به این مساله به کشاورزان داده شود.
این متخصص فناوری های مخابراتی توضیح داد: پیش بینی وضعیت هوا یا خشکسالی در یکسال آینده از از طریق سنسورهای هوشمندی صورت می گیرد که تکنولوژی های این حوزه، بسیار کم هزینه و ساده است.
وی افزود: همینطور در زمینه صرفه جویی در مصرف آب که یک مساله بغرنج در برخی کشورهاست، دانش هوشمندی اشیا می تواند به تعیین نوع محصول قابل کشت براساس پیش بینی ها و شرایط موجود کمک کند. 
 
یارعلی، دامداری را یکی از عرصه های دارای پتانسیل برای استفاده از فناوری های هوشمندی اشیا ذکر کرد و گفت: بکارگیری این سنسورهای هوشمند به ما این امکان را می دهد که درصورت بیمار بودن یک حیوان در دامداری، حیوان حامل ویروس را قبل از اینکه بیماری را به دیگر دامها انتقال دهد، شناسایی کنند و اطلاع رسانی نیز از طریق موبایل کشاورز و دامدار به وی صورت می گیرد تا دام بیمار را از دیگر دام ها جدا کند.
 
**کاربردهای موثر هوشمندی اشیا در پیش بینی زلزله و آتش سوزی 
وی به برخی زمینه های مستعد برای بکارگیری این حوزه فناوری نوین در ایران اشاره داشت و گفت: با توجه به مطرح بودن همیشگی بحث زلزله در ایران، همین سنسورهای هوشمند می توانند حداقل به اندازه 5 ثانیه قبل از وقوع زمین لرزه، دو نوع موج را به ما گزارش کرده و به افراد هشدار بدهد تا محل را ترک کنند.
 
استاد دانشگاه ایالتی کنتاکی بیان داشت: در حوزه جنگلداری و محیط زیست نیز سنسورهای هوشمند می توانند پیش بینی کنند که کدام قسمت از جنگل در معرض خطر آتش سوزی است و با توجه به وضعیت اقلیمی، پوشش گیاهی و وضعیت آب و هوا، احتمال آتش سوزی در کدام منطقه از جنگل یا مرتع وجود دارد.
وی اضافه کرد: در سیستم های برق، وقتی قسمتی از برق شهر قطع می شود پیدا کردن ترانسفورمری که موجب بروز قطعی شده است توسط کارشناسان، ممکن است زمان زیادی طول بکشد ولی سنسورها می توانند تشخیص بدهند که کدام ترانسفورمر مشکل داشته است و وصل مجدد جریان برق را تسهیل و تسریع کنند.
 
**کاهش 30 درصدی مصرف برق ساختمانها با هوشمند کردن اشیا 
یارعلی که در یک پروژه هوشمندی اشیا در آمریکا مشغول به فعالیت است درخصوص تجربه های خود و وضعیت این پروژه گفت: ما در آمریکا در ایالت ویرجینیا یک پروژه موسوم به 'بی ماس' (BEMOSS) یا Building Energy Management Open Source Software داریم که آن را در 'ویرجینیا تک' به سرپرستی پروفسور رحمان به انجام رساندیم.
 
وی تصریح کرد: در این پروژه، یک نرم افزار را در سه، چهار منزل مسکونی، ساختمان دولتی و دانشگاه به منظور کنترل و ذخیره انرژی، پیاده کردیم و به این ترتیب، مصرف انرژی این ساختمانها را از طریق هوشمندی اشیای آنها تا حدود 30 درصد کاهش دادیم.
یارعلی با بیان اینکه درحال حاضر به خاطر پیشرفت، ارزان شدن و ساده شدن تکنولوژی ها می توان کارهای زیادی انجام داد، اظهار داشت: این روزها هزینه ساخت چیپ ها و ابزارهایی که در شرکتهای الکترونیکی تولید می شود، بسیار پایین آمده است و این موضوع، پتانسیل بسیار خوبی برای بکارگیری گسترده فناوری های جدید به شمار می آید.
 
وی تاکید کرد: تصور می کنم با راه اندازی مرکز تحقیقات سنسورها در ایران، چنانچه علاوه بر کارهای تحقیقاتی درکنار آن، سنسور هم تولید شود و جریان سازی لازم برای همکاری با دانشگاه های دیگر و صنایع کشور صورت گیرد نتایج بسیار خوبی از این طرح به دست خواهد آمد. 
 
این متخصص فناوری های مخابراتی خاطرنشان کرد: متاسفانه سالهای طولانی در حوزه مخابرات صرفا کاربر و مصرفه کننده تکنولوژی بودیم و خودمان تولید نداشتیم که امیدوارم تاکیدات مقام معظم رهبری بر موضوع اقتصاد مقاومتی در این حوزه، فقط در حد حرف باقی نماند و با ایجاد این مرکز، اقتصاد مقاومتی به شکلی بتواند جریان ساز باشد.
 
وی لازمه تحقق پیشرفت در فناوری های جدید به ویژه 'هوشمندی اشیا' را ایجاد یک مرکز تحقیقاتی و همکاری دانشگاه ها با یکدیگر و همچنین ارتباط با مراکز تحقیقاتی پیشرفته دنیا و تبادل ایده و تجربه و فناوری با صاحبنظران مطرح این حوزه عنوان کرد. 
 
یارعلی با این نتیجه گیری که هوشمند کردن اشیا، بحث بهینه سازی، تصمیم گیری و کاربرد سرویس های جدید است، گفت: مجموع این فعالیت ها منجر به ایجاد ارزش افزوده خواهد شد و کاربردها و سرویس های جدیدی را در بازار ارائه می دهد که اشتغالزایی و رشد اقتصاد را به دنبال خواهد داشت.
'>

ورود به هنگام ایران در حوزه تحقیقات هوشمندی اشیا

توجه محققان ایرانی به مقوله 'هوشمندی اشیا' که جزو فناوری های برتر دنیا و گامی فراتر از 'اینترنت اشیا' محسوب می شود، این نوید را می دهد که ایران با فاصله اندکی از کشورهای پیشرفته در این مسیر قرار گیرد و حتی بتواند به یکی از پیشگامان هوشمندی اشیا تبدیل شود.
 
 
عبارت 'اینترنت اشیا' Internet of Things برای نخستین بار در سال ۱۹۹۹ توسط 'کوین اشتون' استفاده شد و در آن، جهانی را توصیف کرد که در آن همه چیز از جمله اشیای بی جان، برای خود هویت دیجیتال داشته باشند و به کامپیوترها اجازه دهند آنها را سازماندهی و مدیریت کنند.
در این پروژه، همانگونه که تاکنون اینترنت وسیله اتصال افراد با یکدیگر بود، از این پس تمام اشیا نیز به واسطه اینترنت به هم متصل می شوند.
 
در فرآیند اینترنت اشیا، قابلیت ارسال داده از طریق شبکه های ارتباطی ( اینترنت یا اینترانت) برای همه موجودات اعم از انسان، حیوان و اشیا فراهم می شود.
با وجود گذشت کمتر از یک دهه از تولد پدیده 'اینترنت اشیا' و تازه بودن جنبه های آن برای بسیاری از مردم عادی و حتی محققان، شتاب فوق العاده علم و فناوری موجب شده، دنیای ارتباطات و اطلاعات شاهد ظهور یک پدیده جدید و جذاب با عنوان 'هوشمندی اشیا' باشد.
 
خوشبختانه مسوولان حوزه های دانشگاهی و تحقیقاتی کشور با هوشیاری و به موقع وارد این عرصه شده اند تا تجربه ورود دیر هنگام و فاصله ما با کشورهای پیشرفته در فناوری های گذشته تکرار نشود.
علاوه بر اقدامات انجام گرفته در مراکز تحقیقاتی وابسته به وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات، دانشگاه ها هم در این عرصه ورود فعالی داشته و همکاری گسترده ای با مراکز بین المللی پیشتاز در این حوزه را آغاز کرده اند.
 
مشاور رئیس دانشگاه آزاد اسلامی در گفت و گو با خبرنگار علمی ایرنا از آغاز همکاری واحد علوم و تحقیقات این دانشگاه با دانشگاه سنت مورای آمریکا در زمینه حسگرهای هوشمند یا اشیا هوشمند خبر داد.
دکتر 'مجید عباسپور' افزود: طرح اولیه ای در این زمینه تهیه شده که براساس آن، با همکاری دانشگاه ایالتی مورای، یک مرکز تحقیقات 'اشیای هوشمند' راه اندازی خواهیم کرد که محل آن در واحد علوم و تحقیقات دانشگاه آزاد خواهد بود و فعالیت های پژوهشی به صورت مشترک بین محققان دو دانشگاه به انجام خواهد رسید.
 
دکتر 'عبدالرحمان یارعلی' استاد ایرانی و مشاور فنی دانشگاه ایالتی 'مورای'Murray State آمریکا که نقش مهمی در راه اندازی این مرکز تحقیقاتی در ایران ایفا می کند در گفت و گو با خبرنگار علمی ایرنا به تشریح ماهیت و اهمیت موضوع 'هوشمندی اشیا' پرداخت.
 
وی در توضیح تفاوت های 'اینترنت اشیا' و 'هوشمندی اشیا' گفت: دانش 'اینترنت اشیا' فقط به موضوع اتصال اشیا برمی گردد که اطلاعات را به صورت خام ذخیره می کند و ممکن است از یک وسیله و ابزار به یک ابزار دیگر منتقل کند و بحث اتصال آن به اینترنت مطرح است ولی 'هوشمندی اشیا'، Intelligence Of Things، مفهوم بخشیدن به دیتاهای (داده های اطلاعاتی) خام است که داده ها را پردازش کند و براساس یک سری سیستم های پیشرفته و هوش مصنوعی، یک مفهوم به آنها می دهد تا بتوانند تصمیم گیر باشند.
یارعلی خاطرنشان کرد: بحث هوشمندی به معنای مفهوم بخشیدن به حجم عظیمی از دیتا و طبقه بندی آنها برای تصمیم گیری است و در واقع، دقت و تصمیم گیری توسط ابزار و وسایل از طریق پردازش اطلاعات را میسر می سازد. 
 
استاد دانشگاه ایالتی کنتاکی آمریکا در معرفی کاربردهای گسترده 'هوشمندی اشیا ' نیز اظهار داشت: به عنوان مثال، این قابلیت می تواند در صنعت خودروسازی به کار گرفته شود و یا در داروسازی، مقدار دارویی که نیاز است برای بیهوشی به طور دقیق مشخص و به کادر پزشکی اعلام کند.
وی ادامه داد: هوشمندی اشیا همچنین می تواند در کنترل مصرف انرژی در ساختمانها، در اتوماسیون سیستم برق به منظور افزایش راندمان تولید و یا حوزه حمل و نقل دریایی و زمینی استفاده شود.
 
یارعلی به کاربردهای گسترده هوشمندی اشیا در عرصه کشاورزی و محیط زیست اشاره کرد و گفت: مراکزی که هوشمندی اشیا را تجربه و آزمایش می کنند، فعالیت های تحقیقاتی خود را از محیط منزل شروع کرده اند و بعد به شهر و محیط زیست تسری داده اند و سالهای آینده هم این بحث در صنایع مختلف کاربرد گسترده خواهد یافت. 
 
**قابلیت هوشمندی اشیا در پیش بینی خشکسالی 
به گفته وی در حوزه کشاورزی و پیش بینی خشکسالی با استفاده از هوشمندی اشیا، سازمان ناسا در آمریکا پیگیری های زیادی داشته و به دانشگاه ها در ایالتهای مختلف بودجه می دهد تا آگاهی های لازم نسبت به این مساله به کشاورزان داده شود.
این متخصص فناوری های مخابراتی توضیح داد: پیش بینی وضعیت هوا یا خشکسالی در یکسال آینده از از طریق سنسورهای هوشمندی صورت می گیرد که تکنولوژی های این حوزه، بسیار کم هزینه و ساده است.
وی افزود: همینطور در زمینه صرفه جویی در مصرف آب که یک مساله بغرنج در برخی کشورهاست، دانش هوشمندی اشیا می تواند به تعیین نوع محصول قابل کشت براساس پیش بینی ها و شرایط موجود کمک کند. 
 
یارعلی، دامداری را یکی از عرصه های دارای پتانسیل برای استفاده از فناوری های هوشمندی اشیا ذکر کرد و گفت: بکارگیری این سنسورهای هوشمند به ما این امکان را می دهد که درصورت بیمار بودن یک حیوان در دامداری، حیوان حامل ویروس را قبل از اینکه بیماری را به دیگر دامها انتقال دهد، شناسایی کنند و اطلاع رسانی نیز از طریق موبایل کشاورز و دامدار به وی صورت می گیرد تا دام بیمار را از دیگر دام ها جدا کند.
 
**کاربردهای موثر هوشمندی اشیا در پیش بینی زلزله و آتش سوزی 
وی به برخی زمینه های مستعد برای بکارگیری این حوزه فناوری نوین در ایران اشاره داشت و گفت: با توجه به مطرح بودن همیشگی بحث زلزله در ایران، همین سنسورهای هوشمند می توانند حداقل به اندازه 5 ثانیه قبل از وقوع زمین لرزه، دو نوع موج را به ما گزارش کرده و به افراد هشدار بدهد تا محل را ترک کنند.
 
استاد دانشگاه ایالتی کنتاکی بیان داشت: در حوزه جنگلداری و محیط زیست نیز سنسورهای هوشمند می توانند پیش بینی کنند که کدام قسمت از جنگل در معرض خطر آتش سوزی است و با توجه به وضعیت اقلیمی، پوشش گیاهی و وضعیت آب و هوا، احتمال آتش سوزی در کدام منطقه از جنگل یا مرتع وجود دارد.
وی اضافه کرد: در سیستم های برق، وقتی قسمتی از برق شهر قطع می شود پیدا کردن ترانسفورمری که موجب بروز قطعی شده است توسط کارشناسان، ممکن است زمان زیادی طول بکشد ولی سنسورها می توانند تشخیص بدهند که کدام ترانسفورمر مشکل داشته است و وصل مجدد جریان برق را تسهیل و تسریع کنند.
 
**کاهش 30 درصدی مصرف برق ساختمانها با هوشمند کردن اشیا 
یارعلی که در یک پروژه هوشمندی اشیا در آمریکا مشغول به فعالیت است درخصوص تجربه های خود و وضعیت این پروژه گفت: ما در آمریکا در ایالت ویرجینیا یک پروژه موسوم به 'بی ماس' (BEMOSS) یا Building Energy Management Open Source Software داریم که آن را در 'ویرجینیا تک' به سرپرستی پروفسور رحمان به انجام رساندیم.
 
وی تصریح کرد: در این پروژه، یک نرم افزار را در سه، چهار منزل مسکونی، ساختمان دولتی و دانشگاه به منظور کنترل و ذخیره انرژی، پیاده کردیم و به این ترتیب، مصرف انرژی این ساختمانها را از طریق هوشمندی اشیای آنها تا حدود 30 درصد کاهش دادیم.
یارعلی با بیان اینکه درحال حاضر به خاطر پیشرفت، ارزان شدن و ساده شدن تکنولوژی ها می توان کارهای زیادی انجام داد، اظهار داشت: این روزها هزینه ساخت چیپ ها و ابزارهایی که در شرکتهای الکترونیکی تولید می شود، بسیار پایین آمده است و این موضوع، پتانسیل بسیار خوبی برای بکارگیری گسترده فناوری های جدید به شمار می آید.
 
وی تاکید کرد: تصور می کنم با راه اندازی مرکز تحقیقات سنسورها در ایران، چنانچه علاوه بر کارهای تحقیقاتی درکنار آن، سنسور هم تولید شود و جریان سازی لازم برای همکاری با دانشگاه های دیگر و صنایع کشور صورت گیرد نتایج بسیار خوبی از این طرح به دست خواهد آمد. 
 
این متخصص فناوری های مخابراتی خاطرنشان کرد: متاسفانه سالهای طولانی در حوزه مخابرات صرفا کاربر و مصرفه کننده تکنولوژی بودیم و خودمان تولید نداشتیم که امیدوارم تاکیدات مقام معظم رهبری بر موضوع اقتصاد مقاومتی در این حوزه، فقط در حد حرف باقی نماند و با ایجاد این مرکز، اقتصاد مقاومتی به شکلی بتواند جریان ساز باشد.
 
وی لازمه تحقق پیشرفت در فناوری های جدید به ویژه 'هوشمندی اشیا' را ایجاد یک مرکز تحقیقاتی و همکاری دانشگاه ها با یکدیگر و همچنین ارتباط با مراکز تحقیقاتی پیشرفته دنیا و تبادل ایده و تجربه و فناوری با صاحبنظران مطرح این حوزه عنوان کرد. 
 
یارعلی با این نتیجه گیری که هوشمند کردن اشیا، بحث بهینه سازی، تصمیم گیری و کاربرد سرویس های جدید است، گفت: مجموع این فعالیت ها منجر به ایجاد ارزش افزوده خواهد شد و کاربردها و سرویس های جدیدی را در بازار ارائه می دهد که اشتغالزایی و رشد اقتصاد را به دنبال خواهد داشت.