شروع سال نو یعنی خرید و شلوغی بازار؛ اما امسال ویروس کرونا و دستورالعمل‌های صادر شده برای مقابله با آن موجب شده تا شلوغی کوچه و خیابان و بازار‌ها و پاساژها به کوچه و خیابان‌های فضای مجازی و فروشگاه‌های اینترنتی کشیده شود، شلوغی که به میزان زیادی از بار ترافیکی خیابان‌ها کاست و تا حدودی شاید توانست جبران کاهش فروش برخی از بازارهای سنتی‌تر که در این دوره با رکود بسیار مواجه بودند را جبران کنند. بازارهای پوشاک، کیف و کفش از جمله بازارهایی بودند که در این دوره با رکود زیادی مواجه شده بودند؛ اما در روزهای پایانی سال بخشی از کاهش فروش آنان از طریق فروشگاه‌های اینترنتی و فروش مجازی جبران شد.

 

 هر ساله روزهای پایانی سال برگزاری جشنواره‌های نوروزی کمکی بود به واحدهای صنفی و همچنین عرضه ساده‌تر کالاها برای مصرف‌کنندگان نهایی حال که به دلیل شیوع کرونا امکان برگزاری این جشنواره‌ها به‌صورت واقعی وجود نداشت مرکز توسعه تجارت الکترونیکی با همکاری اتاق اصناف و همچنین اصناف و بازرگانان کشور این جشنواره فروش نوروزی کالا را به صورت مجازی برگزار کردند و حال رئیس مرکز توسعه تجارت الکترونیکی ابراز امیدورای می‌کند که دور دوم این جشنواره به زودی با ایجاد تغییراتی در آن و بهبود  فرایند برگزاری مجددا برگزار شود.

 

رئیس مرکز توسعه تجارت الکترونیکی، علی رهبری در توضی این طرح به پیوست گفت: «برگزاری این جشنواره موجب ایجاد همکاری بسیار خوبی میان فروشگاه‌های سنتی و فروشگاه‌های اینترنتی شد، بسیاری از فروشگاه‌های سنتی‌تر که تا کنون اقدام به فروش کالاهای خود در فضای مجازی و از طریق اینترنت کرده بودند، شرایطی برایشان ایجاد شد تا بتوانند کالاهایشان را عرضه کنند. همچنین در این دوره از جشنواره ما سعی کردیم از واحدهای صنفی که در مقایسه با سایر واحدهای صنفی در دوره کرونا بیشتر صدمه دیده بودند، از جمله واحدهای صنفی پوشاک و کیف و کفش و سراجان، با حمایت اتحادیه‌هایشان حمایت بیشتری کنیم و آنان را بیشتر از سایرین به حضور در این جشنواره تشویق کنیم.»

 

 

نامه معاون اقتصادی ریاست جمهوری به وزیر ارتباطات برای همکاری بهتر پست برای ارسال کالا در روزهای پایانی سال و در دوره جشنواره فروش مجازی بهاره

 

او به همکاری وزارت ارتباطات، وزارت بهداشت و وزارت کشور در برگزاری این جشنواره اشاره کرد و توضیح داد: «وزارت ارتباطات این امکان را ایجاد کرد تا اینترنت فروشگا‌ه‌های اینترنتی فعال دراین جشنواره و همچنین کاربران این فروشگاه‌ها رایگان باشد، از سویی وزارت بهداشت دستورالعمل بهداشتی بسته‌بندی کالا و ارسال کالا را اعلام کرد و وزارت کشور نیز اجازه داد تا از تاکسی‌های اینترنتی برای حمل بار و ارسال کالا استفاده کنیم. تمامی این موارد موجب شد تا بتوانیم این جشنواره را برگزار کنیم.»

 

 

نامه مدیرعامل شرکت پست به رئیس سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور برای فراهم کردن امکانات بهتر برای ارسال کالا

 

رهبری به همکاری با شرکت پست هم اشاره کرد و گفت: «از سویی با همکاری‌ایی که از سوی شرکت پست صورت گرفت تا آخرین لحظات امکان ارسال کالا و دریافت مرسولات از سوی دفاتر پستی امکان پذیر بود و بسیاری از دفاتر پستی تا آخرین لحظات همکاری بسیار خوبی با فروشگاه‌های اینترنتی انجام دادند، هر چند که در برخی از دفاتر پستی طبق گزارش‌هایی که فروشگاه‌های اینترنتی ارائه کردند کاهش فعالیت به دلیل روزهای پایانی سال صورت گرفته بود.»

 

او با اشاره به تعداد فروشگاه‌های اینترنتی فعال در این طرح اعلام کرد: «تقریبا ۳۰۰ فروشگاه اینترنتی در این طرح ثبت‌نام و اقدام به عرضه کالاهای فروشگاه‌های سنتی کردند اما در این بین تقریبا ما با حدود ۴۰ فروشگاه اینترنتی به صورت مستمر جلسه داشتیم تا بتوانیم تمامی مشکلات را برطرف کنیم.» به اعتقاد رهبری برگزاری این جشنواره فروش مجازی در طول یک دوره کوتاه دو هفته‌ای نشان داد که اگر فروشگاه‌های اینترنتی و همچنین فروشگاه‌های سنتی بخواهند می‌توانند به سادگی کالاهای خود را در فضای مجازی عرضه کنند از سوی دیگر نیز مردم باید خواهان کالای عرضه شده در فضای مجازی باشند و آن را خریداری کنند در این صورت است که این چرخه شکل می‌گیرد.

 

رهبری تاکید کرد که یکی از بهترین اتفاقات این دوره با وجود کاستی‌هایی که وجود داشت تکمیل این چرخه بود و به زودی زمان برگزاری دور دوم این جشنواره نیز اعلام می‌شود. او در پاسخ به این سوال پیوست که با توجه به تعطیل بودن کلیه فروشگاه‌ها و اصناف مختلف به جز فروشگاه‌های عرضه کننده کالاها و اقلام اساسی به دستور امروز (۱ فروردین) ستاد کرونا آیا امکان ادامه این جشنواره و عرضه تمامی کالاها به صورت اینترنتی وجود نداشت گفت: «هم‌‌اکنون محدودیتی در عرضه کالاهای اینترنتی وجود ندارد و تمامی فروشگاه‌ها‌ی اینترنتی به فعالیت خود ادامه می‌دهند، اما امکان ادامه فعالیت به صورت جشنواره وجود نداشت.»

 

رهبری دلیل این شرایط را فعالیت فشرده و زیاد فروشگاه‌های اینترنتی و شرکت‌های حمل بار طی روزهای پایانی سال عنوان کرد و گفت: «اگر قرار بود جشنواره همچنان به فعالیت خود ادامه دهد باید پشتیبانی‌های خاصی برای آن صورت می‌گرفت، باید از ارسال به موقع کالا مطمئن می‌شدیم و امکان حصول این اطمینان وجود نداشت.» او ادمه داد: «بسیاری از فروشگاه‌های اینترنتی به دلیل کار فشرده دوست داشتند که یک دوره استراحت کنند از سویی پست نیز در دوره عید فعالیت خود را کاهش می‌داد از همین رو امکان ادامه جشنواره با شرایط خاصش وجود نداشت.»

 

او اضافه کرد: «ما در نظر داریم به زودی دور دوم جشنواره را برگزار کنیم و در این دوره مشکلات این جشنوراه را برطرف کنیم و معماری آن را تغییر دهیم همچنین با بازبینی که در طراحی سایت جشنواره صورت می‌گیرد امکان دسترسی بهتر و ساده‌تری را برای کاربران چه متقاضیان کالا و چه عرضه کنندگان کالا فراهم کنیم.»

 

رئیس مرکز توسعه تجارت الکترونیکی تاکید کرد که برگزاری دور اول این جشنواره ما را به این نتیجه رساند که بهتر است این جشنواره به صورت کامل از سوی بخش خصوصی برگزار شود و مرکز توسعه تجارت الکترونیکی نقش ناظر و رگولاتور را ایفا کند؛ اما در این دوره از جشنوراه به دلیل فشردگی فعالیت‌ها و زمان برگزاری جشنواره عملا این امکان وجود نداشت.

 

او با اشاره به مدل همکاری واحدهای صنفی سنتی با جشنواره نوروزی گفت: «ما سه مدل همکاری را در نظر گرفته بودیم، در مدل اول فروشگاه‌ها فقط تصویر کالای خودشان را به همراه قیمت کالا و تلفن روی سایت قرار می‌دادند و در مدل دوم با یک فروشگاه اینترنتی برای عرضه کالایشان به توافق می‌رسیدند؛ اما در مدل سوم خودشان یک سایت داشتند و آدرس آن را روی سایت جشنواره می‌گذاشتند.»

 

رهبری در پاسخ به این سوال که فروشگاه‌های سنتی از کدام یک از این مدل‌ها بیشتر استقبال کردند اعلام کرد که هنوز ارزیابی دقیقی در این خصوص انجام نشده و آنها بازخوردها را از سمت فروشگا‌ه‌های مختلف جمع آوری نکرده‌اند.

 

او اضافه کرد: «بسیاری از فروشگاه‌های اینترنتی اعلام کردند که میزان تامین کنندگان کالایشان افزایش چشمگیری داشته‌ است، به طور مثال یکی از معروفترین فروشگاه‌های اینترنتی اعلام کرد که در طول ماه اسفند بیش از هزار و ۵۰۰ فروشگاه تامین کننده کالا به پلتفرمشان اضافه شده که بخشی از این اضافه شدن فروشگاه‌ها تحت تاثیر جشنواره فروش بهاره بوده است.» او ادامه داد: « همچنین بسیاری از فروشگاه‌ها اعلام کرده‌اند که هر چند در این دوره فروششان ۷۰ درصد رشد کرده اما برگزاری جشنوراه موجب شد تا فروش آنان نسبت به گذشته ۱۶۰ درصد افزایش پیدا کند.»

 این روزها کسب و کارهای سنتی در سطح شهر به‌دلیل شیوع کرونا حال و روز خوبی ندارند، اما  فروش آنلاین بهتر از گذشته شده به‌همین علت پلتفرم‌های آنلاین بیکار ننشسته و به‌کمک کسب وکارهای سنتی آمده‌اند تا از طریق پلتفرم‌های خود به این قشر کمک کنند. به سراغ چند پلتفرم رفتیم تا از آنها در خصوص روش حمایت‌شان از کسب و کارهای سنتی سؤال کنیم.

راه‌اندازی کسب و کار آنلاین بازار سنتی

«این فروشگاه آنلاین آمادگی دارد محصولات کسب و کارهای سنتی را به مردم بفروشد.» فرشاد وکیل‌زاده مدیرعامل یکی از فروشگاه‌های آنلاین با بیان مطلب فوق به «ایران» گفت: در شرایط کنونی که «خانه امن‌ترین مکان برای مقابله با ویروس کرونا است» و مردم باید در خانه‌های خود بمانند بنابراین کسب و کارهای سنتی دچار کاهش شدید فروش شده‌اند، بخصوص کسب و کارهای کوچک و متوسط که واقعاً پشتوانه و پتانسیل مالی بالایی برای مقابله با این مشکلات ندارند. در همین راستا ما اعلام آمادگی کردیم که از کسب و کارهای سنتی که می‌توانند از طریق پلتفرم‌های آنلاین محصولات خود را به فروش برسانند هیچ کارمزدی دریافت نمی‌کنیم.وکیل‌زاده با اشاره به اینکه هرچند کسب و کارهای سنتی، فروشگاه‌های آنلاین را رقیب خود می‌دانند، افزود: ولی ما آمادگی داریم در این بازه زمانی حساس به کسب وکارها و مردمی که از طریق فروش کالا، زندگی می‌گذرانند،هر کمکی از دستمان بر می‌آید انجام دهیم  تا به خوبی از این مشکل کنونی عبور کنیم. ما اعتقاد داریم که اکنون باید همه در کنار هم باشیم و به یکدیگر کمک کنیم. حال چه در زمینه مقابله با ویروس کرونا چه در مواجهه با مشکلات اقتصادی ناشی از این بیماری.

وی همچنین از اعلام آمادگی این فروشگاه آنلاین برای توزیع ماسک و مواد ضدعفونی به کل کشور خبر داد و گفت: ما به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و صمت اعلام کردیم که آمادگی داریم زیرساخت فنی خود را برای توزیع عادلانه و تحت نظارت اقلام ضروری مورد نیاز مردم، در اختیار این وزارتخانه‌ها قرار دهیم، چرا که اکنون یکی از مشکلات اصلی مردم کمبود اقلام ضروری، احتکار و گرانفروشی این وسایل از سوی عده‌ای فرصت طلب است و در این شرایط به طور قطع کسب و کارهای آنلاین به‌دلیل پوشش کشوری و شفافیت و امکان رصد و کنترل لحظه‌ای دیتا بهترین ابزار برای حل این‌گونه مشکلات است.

دبیر اتحادیه کسب و کارهای مجازی نیز در پاسخ به این سؤال که اکنون چه خطراتی استارتاپ‌ها را تهدید می‌کند گفت: استارتاپ‌ها بخش مجزایی از جامعه نیستند، وقتی تئاتر و سینما تعطیل می‌شود به‌طور قطع استارتاپی هم که در این حوزه مشغول به فعالیت بوده است تعطیل می‌شود و تا این بیماری کنترل نشود و کشور به‌حالت عادی بازنگردد، این مشکلات ادامه خواهد داشت.

وی افزود: در این بازه زمانی این دسته از کسب و کارهای آنلاین باید هزینه‌های خود را به‌حداقل رسانده و در برخی موارد مانند تبلیغات و مارکتینگ را به صفر برسانند. این شرایط برای این دسته از کسب و کارها فرصت بازنگری در مدل کسب و کار، بهینه‌سازی و ارتقا و توسعه است، چون بسیاری از کسب و کارها به‌دلیل روزمرگی‌ها واقعاً در زمان عادی فرصت زیادی برای این اقدام‌ها ندارند، پس اکنون فرصت مناسبی است و کسب و کارهای آنلاین می‌توانند تهدید موجود را به یک فرصت تبدیل کنند.

قطع کارمزد برای رونق کسب و کارهای خانگی

«پلتفرم ما نیز دریافت کارمزد از تمام غرفه داران و کسب و کارهای خانگی خود را قطع کرده و در یک بازه زمانی فعالیت در این پلتفرم رایگان است.»سجاد عساکره مدیر عملیات یکی از پلتفرم‌ها  نیز با بیان مطلب فوق به «ایران» گفت: در پلتفرم ما کسب وکارهای خانگی و خرد فعالیت دارند و محصولات خود را از طریق این بستر به‌صورت آنلاین به دست مصرف‌کنندگان خود می‌رسانند از آنجایی که اکثر کسب و کارهایی که روی این پلتفرم محصولات خود را عرضه می‌کنند، شغل دوم آنها است و شغل اول و اصلی آنها سنتی است و با شیوع کرونا اوضاع و احوال خوبی ندارند و فروش سنتی آنها بسیار کاهش یافته است در همین راستا برای کمک به این قشر، در این بازه زمانی تصمیم گرفتیم کارمزد خود را قطع کنیم تا بیشتر درآمد داشته باشند یا اینکه حداقل ضرر نکنند و بتوانند با فروش، زندگی خود را در این شرایط تأمین کنند.

عساکره افزود: این پلتفرم آمادگی دارد هر فردی که محصولات خانگی ایرانی تولید می‌کند و در این شرایط می‌خواهد محصولات خود را به‌صورت آنلاین به دست مصرف‌کنندگان برساند می‌تواند به‌صورت رایگان غرفه دریافت کرده و محصولات خود را آنلاین به فروش برساند.مدیر عملیات این پلتفرم از مسئولان دولتی نیز خواست در زمینه هزینه پست نیز تسهیلاتی در نظر بگیرند. وی گفت: در این روزها که توصیه می‌کنیم مردم در خانه بمانند در همین راستا انتظار می‌رود که دولت در زمینه ارسال بسته‌های پستی نیز شرایطی را در نظر بگیرد. چون معمولاً کسب و کارهای آنلاین محصولات خود را از طریق پست به دست مردم می‌رسانند از این‌رو اگر دولت امکانش را دارد، ارسال را رایگان کند یا تخفیفاتی را در شرایط کنونی برای کسب و کارها در نظر بگیرد.وی افزود: پلتفرم‌ها هیچ سودی از ارسال بسته‌های پستی نمی‌برند بنابراین اگر هزینه‌های پستی فعلاً رایگان شود هم کسب و کار کمی در این شرایط سود می‌کند و هم مردم ترغیب به خرید آنلاین می‌شوند و در خانه‌های خود می‌مانند. از سوی دیگر بهداشت هم رعایت می‌شود چون واقعاً پست مرسولات را به درستی ضد عفونی کرده و به دست مردم می‌رساند.

راه‌اندازی کسب و کار سنتی در یک روز

«این پلتفرم باتوجه به مسئولیت اجتماعی خود در جهت حمایت از کسب و کارها در شرایط کنونی و با شیوع بیماری کرونا و کاهش فروش کسب و کارهای سنتی اقدام‌های ویژه‌ای را برای آنها در نظر گرفته است تا بتوانند با فروش کالاهای خود به‌صورت آنلاین درآمدزایی کنند.»

امیرحسن موسوی مدیر روابط عمومی یکی دیگر از فروشگاه‌های بسیار نام آشنای آنلاین با بیان مطلب فوق به «ایران» گفت: این پلتفرم که بیش از 30 هزار کسب و کار ایرانی را پوشش می‌دهد، شرایط فروش آنلاین کالا برای کسب وکارهای فیزیکی را مهیا کرده است به صورتی که کسانی که مایل هستند در این پلتفرم کالاهای خود را به فروش برسانند در یک روز کسب و کار آنها را در هر رسته‌ای، بدون محدودیت نه تنها فعال می‌کنند بلکه آنها را به سرعت آموزش داده و کسب و کار آنها را در صفحه نخست فروشگاه که بیش از 4 میلیون بازدید‌کننده دارد، به کاربران معرفی می‌کنیم.موسوی افزود: در این پلتفرم 5میلیون تومان اعتبار برای بازاریابی کسب و کارهای جدیدی که در شرایط کنونی به جمع پلتفرم اضافه شده‌اند اختصاص می‌دهیم تا سریعتر بتوانند کالاهای خود را بفروشند. از سوی دیگر وبنارهای(طراحی و توسعه وب سایت) آموزشی خود را برای این کسب و کارهای سنتی رایگان کرده‌ایم تا بتوانند چگونگی تولید محتوا، عکاسی و... را فرا بگیرند.

وی همچنین از افزایش مراکز دریافت کالا خبر داد و گفت: پیش از این مراکز دریافت کالای ما فروشگاه‌هایی از تهران و اصفهان بود ولی در هفته گذشته 12 مرکز دریافت کالا در شیراز، تبریز، اهواز، کرمان و... اضافه کردیم تا کسب و کارهای راحت‌تر کالاهای خود را به ما بسپارند.مدیر روابط عمومی این پلتفرم و فروشگاه آنلاین اعتقاد دارد تاکنون بسیاری از کسب و کارهای سنتی توانسته‌اند در این پلتفرم فروش خوبی را رقم بزنند به‌طوری که در نیمه سال 98 هر فروشنده فعال در این پلتفرم متوسط ماهیانه 23 میلیون تومان فروش داشته است به صورتی که یکی از فروشنده‌ها در مردادماه 20 میلیارد تومان فروش فقط در یک ماه داشته است و یک کارگاه ترمه بافی در همین ماه 83 میلیون تومان فروش را ثبت کرده است. از سوی دیگر فقط در نیمه اول سال نزدیک به 18 هزار و پانصد کسب و کار برای فروشندگی درخواست داده‌اند و 67 درصد آنها موفق شده‌اند به جمع فروشندگان این پلتفرم اضافه شوند.