ICTna- محمدجواد آذری جهرمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات ایران، صبح امروز به مناسبت روز جهانی ارتباطات در عمارت کلاه فرنگی میزبان اسحاق جهانگیری، معاون اول رئیس جمهور بود تا گزارشی از دستاوردهای یک سال گذشته وزارتخانه متبوعش به ویژه اقداماتی که از روزهای اول شیوع ویروس کرونا در کشور صورت گرفت، ارایه دهد.
به گزارش خبرنگار آژانس خبری فناوری اطلاعات و ارتباطات (ایستنا)، جهرمی روز جهانی ارتباطات را بهترین فرصت برای برگزاری نخستین جلسه دولت در آخرین سال فعالیتیش برای حضور در جلسات معاونین و مدیران ارشد وزارتخانه ها و سازمان های دولتی با موضوع بررسی چالش ها و تمرکز بر راهکارهای دولت برای بررسی مسایل حوزه های مختلف و شرایط پساکرونا و جمع و جور کردن کارنامه سال آخر این دولت مغتنم شمرد تا عملکرد بخش ICT و مشکلاتش را روی میز هیات دولت قرار دهد.
از ابتدای اسفند ماه و با شیوع ویروس کرونا، این وزارتخانه در سیبل خدمت دهی قرار گرفت بطوریکه به قول اسحاق جهانگیری، بدون فراهم کردن بسترهای ارایه خدمات آنلاین عملا خانه نشینی مردم برای رعایت شرایط بحرانی امکان پذیر نبود.
جهرمی در این نشست خدمات دیجیتال را یکی از حوزه هایی عنوان کرد است که رشد اقتصادی قابل توجهی دارد و درحالیکه اقتصاد و اشتغال در بخش صنعت و کشاورزی رابطه عکس دارند، در بخش خدمات، اقتصاد و اشتغال رابطه مستقیم دارند.
او گفت: بخش ICT کشور در تلاطمات ارزی دست در جیب مردم نکرد و این درحالی است که تلاطمات ارزی روی بخش ما بسیار اثرگذار است بلکه موفق شدیم هزینه های بخش را کنترل کنیم و درحالیکه برای احداث سایت های مخابراتی سه اپراتور به صورت جداگانه عمل می کردند، با اقدامات به موقع رومینگ ملی و سایت شیرینگ هزینه ها کاهش یافت.
جهرمی افزود: اپراتورها برای رقابت با یکدیگر سالیانه 800 میلیارد تومان در صدا و سیما هزینه می کردند و از آنها خواستیم این هزینه ها را کنترل کنند و در این میان با استفاده از رومینگ ملی برای مدیریت هزینه، باعث شد تلاطمات ارزی موجب افزایش هزینه ها برای مردم نشود.
ترافیک دیتا در دوران کرونا
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با ارایه گزارشی درباره تاثیر کرونا روی ترافیک ارتباطات دیتا در شبکه تلفن همراه توضیح داد: در بهمن ماه 98 ترافیک دیتا 16.52 بتابایت در روز بوده که در اسفند ماه به 20.72، در فروردین ماه به 23.4 و در اردیبهشت ماه 25 پتابایت در روز بوده است این درحالی است که طبق مصوبه شبکه ملی اطلاعات این عدد باید در شبکه تلفن همراه 10 باشد.
به گفته او، ترافیک شبکه ثابت نیز در بهمن ماه 8.26، در اسفند ماه 11.28، در فروردین ماه 13.6 و در اردیبهشت ماه 11.42 پتابایت بوده است و استفاده از شبکه خانگی رشد قابل توجهی داشته بطوریکه 75 درصد مردم معتقدند ارتباطات خانگی برای شان مقرون به صرفه است.
جهرمی با اشاره به اینکه چالش سرعت در شبکه خانگی کمتر بوده، گفت: سرعت اینترنت در بهمن 6.3 مگ، در اسفند ماه 5.1 مگ، در فروردین ماه 5.4 مگ و در اردیبهشت ماه 5.8 مگ بوده است و میزان مصرف اینترنت در اسفند ماه به 3200 گیگ رسید.
او همچنین میزان ترافیک در IXPها برای تبادل ترافیک شبکه داخلی در بهمن ماه را 808 گیگابایت، در اسفند ماه 920 گیگابایت و در فروردین ماه 2200 گیگ عنوان کرد و افزود: این بدین معنی است که تمایل مردم به استفاده از محتواهای داخلی است که رشد قابل توجهی داشته و درحال حاضر روی 1800 گیگ تثبیت شده است.
تحقق اهداف 1400
جهرمی اظهار داشت: در یک نگاه کلی اگر بخواهیم اثرات کرونا را مرور کنیم، استفاده از شبکه ارتباطی دو برابر شده و درآمدها رشد 40 درصدی را نشان می دهند. این درحالی است که کیفیت شبکه ابتدا افت داشت و با اقدام انجام شده وضعیت بهبود یافت.
به گفته او، درحالی در فروردین ماه 99 به شاخص های رشد ارتباطات در کشور دست یافتیم که قرار بود در خرداد ماه 1400 این شاخص ها محقق شوند.
او افزود: با شیوع کرونا، ظرف مدن یک هفته دو هزار گیگ به ظرفیت هسته شبکه ملی اطلاعات افزوده شد تا پاسخگوی افزایش نیازهای صورت گرفته باشد.
جابجایی روزانه یک میلیون مرسوله پستی
وزیر ارتباطت و فناوری اطلاعات میزان جابجایی مرسولات پستی در فروردین ماه 99 را روزانه یک میلیون بسته عنوان کرد و گفت: این درحالی است که در بهمن ماه 98 میزان کل جابجایی سه میلیون مرسوله بوده است و در مقایسه نقطه به نقطه اسفند ماه 98 با 97 شاهد رشد 48 درصدی هستیم.
او افزود: در فروردن ماه 99 نرخ رشد مراسلات 130 درصد یعنی بیشتر از رشد دو برابری بوده است. این درحالی بود که تمامی خدمات دولتی از جمله صدور گواهینامه و گذرنامه که بخش قابل توجهی از خدمات پستی را تشکیل می دهند، تعطیل بودند اما از سوی دیگر حمل و نقل کتاب 900 درصد افزایش یافت.
جهرمی با اشاره به اینکه رشد 400 درصدی در شبکه پستی را تجربه کردیم، گفت: در مقایسه نقطه به نقطه اردیبهشت ماه امسال با اردیبهشت ماه سال گذشته شاهد 68 درصد رشد مراسلات بودیم.
چالش سرمایه گذاری 4300 میلیارد تومانی مخابرات
وزیر ارتباطات درباره اقدامات صورت گرفته از سوی اپراتورها نیز گفت: شرکت مخابرات ایران کاری که هشت سال در آن مانده بود را با فشار و پیگیری سهامداران و مدیران انجام داد و 40 درصد به شبکه مترو خود اضافه کرد. از سوی دیگر اپراتورها نیز 40 درصد به ظرفیت شبکه هسته و دسترسی خود را اسفند ماه اضافه کردند و وندورها نیز در این مدت با آنها به خوبی همکاری کردند.
او با اشاره به اینکه در دوران کرونا با رشد 15 ماهه ای که دو هفته ای رخ داد، باید برای حل مسایل مان بیشتر کار کنیم، اظهار داشت: باید به پهنای باند 25 مگ برای ارتباطات ثابت برسیم این درحالی است که این رقم درحال حاضر شش مگ است چون تکنولوژی ADSL است و چالش سرمایه گذاری 4300 میلیارد تومانی در شبکه مخابراتی را داریم که به بخش خصوصی واگذار شده است.
جهرمی، یکی از راهکارهای برون رفت از چالش مخابرات برای سرمایه گذاری 4300 میلیارد تومانی را فروش دو تا سه درصد از سهام این شرکت برای سرمایه گذاری عنوان کرد و افزود: یا اینکه مسیر مالی را در بورس با فروش اوراق تبعه یا سایر روش های تامین مالی در بورس طی کنند یا اینکه سود سهام امسال را توزیع نکنند که چالش های پیش روی خود را دارد. سهامداران مخابرات هم برای اینکه سخنان مقام معظم رهبری برای شبکه ملی اطلاعات را به سرانجام برسانند، به دنبال تامین سرمایه 4300 میلیارد تومانی هستند.
جهرمی با اشاره به اینکه باتوجه به تکالیف و مشکلات خصوصی سازی، شبکه ثابت انحصار ذاتی دارد چون داکت و سیم مسی واگذار شده است و دنبال حل آن هستیم، گفت: موافق بودیم سهم درآمد دولت را در بورس واگذار کنیم و داکت و سیم مسی را به دولت برگردانیم.این موضوع به شورای رقابت هم واگذار شد اما به نتیجه نرسیده و نزدیک دو سال است که پیگیر هستیم و پرونده آن هنوز باز است.
او با تاکید بر اینکه باید منابع مالی مخابرات را تامین کنیم، افزود: ما در دولت اجازه تصدی گری نداریم اگرنه خودمان سرمایه گذاری می کردیم.
جهرمی گفت: باتوجه به انحصار ذاتی مخابرات، براساس مصوبه کمیسیون تنظیم مقررات بین مخابرات و شاتل و آسیاتک در قم تفاهم نامه ای امضا شده که کمک می کند بخش خصوصی غیرمخابراتی هم در این حوزه هدف گذاری کند.
کاهش صد درصدی شکاف دیجیتالی
وزیر ارتباطات درخصوص دسترسی مناطق روستایی به ارتباطات مورد نیاز هم توضیح داد: توسعه شبکه ملی اطلاعات و اینترنت در روستاها دستاورد دولت دوازدهم است. زمانی که آقای واعظی وزارت ارتباطات را تحویل گرفتند، ارتباطات در روستاها حدود 15 درصد بود و زمان تحویل ایشان 30 درصد بود و اکنون 80 درصد روستاهای بالای 20 نفر تحت پوشش هستند و میزان پوشش جمعیتی روستاها نیز 95 درصد است.
او افزود: شرایط شیوع کرونا نشان داد چقدر کار خوبی بود ارتباطات را به روستاها بردیم بخصوص در استانی مانند سیستان و بلوچستان که شرایط خاصی دارد و به لحاظ محرومیت و دسترسی شرایط پیچیده ای داشت.
جهرمی با اشاره به اینکه در دوران کرونا شکاف دیجیتال بین مناطق روستایی و شهری قابل توجه بود، گفت: تحقق کاهش شکاف دیجیتال جزو برنامه های وزارت ارتباطات بود و طبق برنامه باید 90 درصد روستاهای بالای 20 خانوار تحت پوشش قرار بگیرند که اکنون این رقم به 95 درصد رسیده و تا پایان دولت این رقم را به صد درصد می رسانیم.
چالش فرکانس های 700 و 800 مگاهرتز برای توسعه شبکه موبایل
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با اشاره به نیاز مبرم کشور به بهره برداری از فرکانس های 700 و 800 مگاهرتز که به صورت بلااستفاده در اختیار صدا و سیما قرار دارد و از آزادسازی آن سر باز می زند، توضیح داد: از نطر پهنای باند موبایل در کشور به اشباع رسیده ایم و اگر ترافیک ویدیو روی شبکه موبایل و خانگی بیاید، شبکه فرکانس پر است و جوابگوی نیازها نخواهد بود.
او با اشاره به اینکه در سه دوره قانون بودجه مباحثی درخصوص آزادسازی این فرکانس ها شکل گرفت، گفت: با صلاحدید دولت موضوع درحال پیگیری است و امیدواریم به زودی چالش آیندگان در توسعه شبکه پهن باند موبایل حل شود.
شهرداری ها چالش جدی دستیابی به اهداف
جهرمی، یکی از چالش های جدی برای رسیدن به اهداف تعیین شده را غیر از تامین سرمایه 4300 میلیارد تومانی مخابرات برای راه اندازی پنج هزار پورت در طول یک سال، همکاری شهرداری ها برای توسعه ارتباطات عنوان کرد و افزود: شهرداری ها قوانین متعددی دارند و در برخی شهرها متوسط سرعت پهن باند پایین است.
او افزود: سه درصد از درآمد خدمات ارزش افزوده ما به شهرداری ها پرداخته می شود اما شهرداری ها آن را به عنوان منبع درآمدی می بینند که هزینه کرد آن برایشان توجیه اقتصادی ندارد. در این خصوص با شهرداری مشهد به توافق رسیدیم و امیدواریم این مدل را در مابقی شهرها هم اجرا کنیم.
جهرمی گفت: با شهردار تهران نیز درحال پیگیری و مذاکره هستیم و امیدواریم با وزارت کشور به وحدت رویه برسیم. درحال حاضر در تهران با 200 پورت نصب هم هر روز چالش جمع آوری داریم.
دسترسی شبکه برق مشکل اصلی ارتباط رسانی به روستاها
وزیر ارتباطات، یکی از چالش های جدی برای ارتباط رسانی به روستاها را دسترسی به شبکه برق عنوان کرد و گفت: برای هر سایت روستایی دو میلیارد تومان هزینه می کنیم و بعضا هزینه برق بیش از دو میلیارد تومان هزینه راه اندازی سایت است. در برخی مناطق یک سایت 10 روستا را پوشش می دهد و در برخی مناطق دیگر یک ساعت فقط امکان پوشش یک روستا را دارد.
او افزود: برای حل مشکل دسترسی به شبکه برق، برخی استانداری ها قرار بود از محل بودجه توسعه استان این هزینه ها را تامین کنند اما در برخی استان ها مانند کرمان 90 سایت نصب شده که 36 سایت منتظر تامین برق است و استانداری هم محدودیت مالی دارد.
جهرمی از معاون اول رئیس جمهور خواست تا دولت منابعی را برای توسعه برق در مناطق روستایی در نظر بگیرد تا امکان ارتباط رسانی به آنها فراهم شود.
اثر کرونا روی استارتاپ ها
وزیر ارتباطات در بخش دیگری از گزارش خود با تاکید بر اینکه استارتاپ ها فقط اسنپ، تپسی و دیجی کالا نیستند، گفت: البته آنها موتور اصلی و محرک و به دنبال یونیکورن شدن هستند اما پنج هزار شرکت نوپا به عنوان استارتاپ درحال فعالیت هستند که زیر چتر صندوق نوآفرین وزارت ارتباطات قرار دارند.
او با اشاره به اینکه معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری روی دانه درشت ها سرمایه گذاری کرده افزود: اما ما روی بخش نوآوری و تشکیل شرکت های کوچک سرمایه گذاری کردیم که درحال حاضر تحت پوشش صندوق نوآفرین قرار گرفتند و عمده این اقدامات در سال 97 و 98 بوده است.
او شرکت های فعال در حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات را به چهار دسته ارایه دهنده خدمات آنلاین، ارایه دهنده خدمات نرم افزاری، ارایه دهنده خدمات پشتیبانی و طراحی وب سایت و خدمات پزشکی و سلامت آنلاین تقسیم کرد و گفت: از 200 هزار شرکت نوآفرین سوال و پرسشنامه تکمیل شد و مشخص شد کرونا بر 72 درصد کسب و کارهای حوزه ICT اثر منفی گذاشته و 27 درصد اثر مثبت داشته است.
به گفته او، 86 درصد اثر منفی کرونا روی شرکت های نرم افزاری، تعدیل نیروی انسانی 18 درصدی شرکت های ICT که بیشترین سهم متعلق به شرکت های خدمات نرم افزاری با 25 درصد و خدمات آنلاین پزشکی 11 درصد بوده چون زنجیره ارزش آنها تعطیل شده است.
جهرمی افزود: مشکل 51 درصد شرکت ها کاهش تقاضا و به دنبال آن کاهش درآمد بوده است. 31 درصد زنجیره ارزش شان دچار مشکل شده است و 37 درصد تاثیر نیروی انسانی داشته اند. این درحالی است که 62 درصد 62 درصد شرکت ها فقط تا سه ماه آینده تاب آوری دارند.
او چالش اساسی شرکت های ICT بر اثر شیوع ویروس کرونا را تامین حقوق و دستمزد کارکنان، پرداخت حق بیمه، پرداخت اجاره بها، پرداخت مالیات، بازپرداخت وام، اتمام قراردادها و عدم تمدید قراردادها عنوان کرد که اولویت های این حوزه با اولویت هایی که در دولت به آنها پرداخته شده متفاوت است.
بخش فناوری اطلاعات بچه زن بابا است
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات به مرور مشکلات بخش فناوری اطلاعات پرداخت و با بیان به اینکه در بخش فناوری اطلاعات، چه در عرصه سیاست و چه در عرصه اقتصاد بچه زن بابا هستیم، گفت: مقرر شد در خرداد ماه سال جاری 70 میلیارد تومان به شرکت های مسافرتی تسهیلات پرداخت شود اما به شرکت های ارایه دهنده خدمات گردشگری آنلاین هیچ تسهیلاتی داده نمی شود چون فعالین این حوزه را رقیب خطرناک خود می بینند و سعی می کنند به آنها میدان ندهند.
او افزود: سعی کردیم در ایام کرونا ظرفیت یک بخش را در ظرفیت بخش دیگر استفاده کنیم بطوریکه تاکسی های آنلاین جابجایی بار انجام دهند و از آنجایی که اسنپ و تپسی با 70 درصد کاهش نیرو مواجه شده بودند، با اقدامات دولت 20 درصد ظرفیت برگشت.
شاتل، آسیاتک، اسنپ، تپسی و دیجی کالا در صف ورود به بورس
وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با اشاره به وضعیت شرکت های حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات گفت: برخی شرکت ها می خواهند به بورس بروند. اسنپ، تپسی، دیجی کالا و هزار دستان پرونده های شان را برای حضور در بورس کامل کرده اند اما به دلیل ممکن نبودن حسابرسی دارایی های غیرمادی فعلا معطل مانده اند.
او افزود: شرکت های ارتباطی شاتل و آسیاتک نیز پرونده های شان آماده ورود به بورس است و اقدامات لازم درحال انجام است.
تولید سنسور IoT و گوشی موبایل
جهرمی گفت: در حوزه تولید تجهیزات 2.5 میلیون پورت را به شرکت های داخلی دادیم تا تولید کنند و محدودیت واردات ایجاد کردیم. برای تولید سنسورهای اینترنت اشیا و گوشی هم امسال درحال پیگیری هستیم.
او با اشاره به اینکه نیاز کشور به گوشی تلفن همراه سالیانه 12 میلیون دستگاه است، افزود: هدف گذاری کردیم از این میزان 400 هزار دستگاه در داخل کشور تولید شود و از از اپراتورها نیز خواستیم این گوشی ها را دم قسط به متقاضیان بدهند.
حال دولت الکترونیکی خوب نیست
وزیر ارتباطات با اشاره به الکترونیکی شدن خدمات دولتی گفت: 17 فقره وام یک میلیونی بدون یک مراجعه حضوری و تنها با ارسال یک پیامک، بدون فرم و ضامن خیلی شیک به حساب متقاضیان واریز شد.
او با اشاره به اینکه برای تحقق خدمات دولتی به صورت الکترونیکی یا باید مجبور شویم یا بخواهیم، افزود: اگر بخواهیم اتفاق می افتد اما باید تغییر فرایندها اتفاق بیفتد.
جهرمی با اشاره به اینکه پیشرفت پروژه ها در دستگاه ها خوب نیست و به اهداف مان در سال 99 نمی رسیم، گفت: وضعیت خوب نیست. گزارش وضعیت موجود را می دهیم و در دسترس همگان هم قرار دارد اما بحثی که داریم این است که 10 پروژه حائز اهمیت را به رئیس جمهور گزارش کردیم تا در یک مهلت ویژه به دستگاه ها ابلاغ کنند تا انجام دهند.
او اسامی دستگاه ها را شامل بانک مرکزی، بورس، آموزش و پرورش، سامانه بیمه سلامت و تامین اجتماعی، سازمان تامین اجتماعی، سازمان امور مالیاتی، ناجا و وزارت علوم عنوان کرد.
کمک 500 میلیارد تومانی بخش ICT به ستاد ملی کرونا و دولت
وزیر ارتباطات گفت: 300 میلیارد تومان توسط بخش ارتباطی کشور هزینه شد تا به هشت میلیون مشترک خانگی اینترنت 100 گیگ اینترنت رایگان ارایه شود.
او با اشاره به اینکه سامانه های 4030 با کمک ستاد اجرایی فرمان امام (ره) تشکیل شد تا بخش قابل توجهی از مراجعات کاهش یابد و سامانه 190 نیز برای وزارت بهداشت راه اندازی شد، افزود: 10 میلیارد پیامک در این مدت برای ستاد کرونا ارسال شد.
به گفته جهرمی، اینترنت و خدمات ارتباطی 780 دانشگاه رایگان شد و شرکت ها 50 میلیارد تومان به آنها کمک کردند. 688 هزار معلم نیز اینترنت رایگان سه ماهه به ارزش 50 میلیارد تومان دریافت کردند و درمجموع شرکت های ICT بیش از 500 میلیارد تومان به ستاد ملی کرونا و دولت کمک کردند.
او همچنین از فعال سازی سامانه غربالگری راه اندازی شده برای کشور ارمنستان خبر داد و گفت: با درخواست ارمنستان برای این کشور هم این سامانه راه اندازی شد و یک نسخه باز آن با همه کدها تحویل شد. همجنین برای عراق نیز دانشی که پیاده سازی کرده بودیم را توسعه دادیم.
جهرمی، راه اندازی و توسعه به موقع این سامانه ها را یکی از دلایل موفقیت جمهوری اسلامی ایران در طرح غربالگری عنوان کرد و گفت: شرکت های مختلفی خدمات سرگرمی ارایه دادند و در این میان دو پلتفرم برای فضای معنوی شامل سامانه محافل و هیات آنلاین بر بستر شبکه ملی اطلاعات راه اندازی که 500 هیات مذهبی با سه میلیون بازدید کننده مراسم های خود را اجرا کردند و اپ ماسک نیز برای فاصله گذاری اجتماعی با سه میلیون نصب راه اندازی شد.
سرمایه گذاری 2400 میلیارد تومانی برای مراکز داده
جهرمی از سرمایه گذاری 2400 میلیارد تومانی در زیرساخت های فناوری اطلاعات و راه اندازی مراکز داده خبر داد و گفت: در خرداد ماه دو مرکز داده همراه اول نیز راه اندازی می شود که 800 میلیارد تومان برای راه اندازی آنها سرمایه گذاری کرده است.
او افزود: از سوی دیگر شرکت های ایرانسل و آسیاتک نیز برای توسعه و راه اندازی این مراکز سرمایه گذاری کردند.
